تحلیلی بر زیبایی و کارکردهای معنایی قفل های مجسمه گونه ایرانی (نمونه ی موردی: قفل چالشتر)

سال انتشار: 1400
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 57

فایل این مقاله در 15 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_JIC-5-2_009

تاریخ نمایه سازی: 8 آذر 1402

چکیده مقاله:

نیاز به امنیت در ایران مانند سایر نقاط جهان نقش عمده ای در گسترش و ایجاد دکانهای قفل سازی داشته­است. با این وجود نیاز به امنیت تنها دلیل قفل سازی در ایران نبوده و قفل یکی از عوامل برآوردن نیازهای معنوی ایرانیان نیز بوده است. قفل از این منظر حاوی مفاهیم رمزی است و چون دفتری که گشوده شود، رازهای نهانی در سینه دارد. اما عامل زیبایی در قفل و نظایر این هنر-صنعت همیشه ارادی و تابع انتخاب نبوده است. بلکه ناشی از تهمید و شگرد هنرمندان ایرانی در گریز از محدودیتها و تحریمهای عمدتا مذهبی و ایدئولوژیک بوده که آزادی هنر را محدود میکرد. اگر منع شده بود برای ساخت مجسمه و شمایل نگاری، ابزارهایی همچون قفل را [که استفاده از آن ناگزیر می نمود] تبدیل به زمینه ای میکرد برای هنرنمایی. اگر در معماری یا جاهای دیگر نمی توانست مجسمه های عظیم بسازد و در جای جای بنا به نمایش بگذارد، از سرستونها و درون کتیبه ها گرفته تا قفل و ... آنها را با شگردهای زیبایی شناسانه با وجوه کاربردی در هم می آمیخت. از دیگر منظر، قفل به تبع درآمیختگی صناعت و زیبایی در ایران زمین، مشحون از بارقه های زیبایی شناسانه ایرانی است. ادغام این ظرائف و هنرورزی ها تا به حدی میرسد که قفل ایرانی همچون مجسمه مینماید. التفات بیشتر ما به قفلهای چالشتر در این تحقیق به علت دسترسی بهتر و همچنین ظرافت و زیبایی آن است. قفلهای چالشتر از این منظر شهرت جهانی دارند.  این قفلها علاوه بر زیبایی و ظرافت، از کارکردهای نمادین نیز بی بهره می باشند. قفلهای مجسمه گونه مورد مطالعه نیز از کتاب قفلهای ایرانی پرویز تناولی تهیه شده است. این پژوهش قصد دارد با تحلیلی بر زیبایی های هنری و کارکردهای رمزی مندرج در قفل های مجسمه گونه ایرانی، مسیر بازشناخت بهتر کارکردهای هنری و زیبایی شناسانه هنر-صنعتهای ایرانی خصوصا آنهایی که به لحاظ محدودیتهای ایدئولوژیک برای هنرمند-صنعتگر ایجاد شده بود، را هموار سازد و بر تمهید و شگرد های صناعتی –هنری صنعتگر-هنرمند ایرانی نقبی بزند.

کلیدواژه ها:

locks ، sculptural locks ، aesthetics ، ritual-symbolic function ، preparation and industrial-artistic tricks. ، قفل ، قفلهای مجسمه گون ، زیبایی شناسی ، کارکرد آیینی- رمزی ، تمهید و شگردهای صناعتی-هنری.

نویسندگان

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • Guoqing, peng and Li Fuxing, Chen Peng, Cheng Yong, ۲۰۱۷ ...
  • Say, I. And C. Pollard, ۱۹۹۱, “An Integrated Theory of ...
  • تناولی، پرویز، ۱۳۸۶، قفل های ایران، تهران، انتشارات بن گاه.. ...
  • دهخدا، علی اکبر ۱۳۷۷، لغتنامه ی دهخدا، تهران، موسسه ی ...
  • وولف، هانس. ای، ۱۳۷۲، صنایع دستی کهن ایران، ترجمه ی ...
  • معین، محمد، ۱۳۸۱، فرهنگ معین، تهران، نشر کتاب راه نو.. ...
  • فریزر، جیمز، ۱۳۸۳، شاخه ی زرین، ترجمه ی کاظم فیروزمند، ...
  • Guoqing, peng and Li Fuxing, Chen Peng, Cheng Yong, ۲۰۱۷ ...
  • Say, I. And C. Pollard, ۱۹۹۱, “An Integrated Theory of ...
  • ابراهیمی ناغانی، حسین و سارا یزدان پناه، ۱۳۸۷، قفل چالشتر؛ ...
  • عسگری الموتی، حجت الله، ۱۳۹۲، مناسبات اسطوره و هنر در ...
  • نمایش کامل مراجع