بررسی فقهی و حقوقی ازدواج کودکان

ازدواج یکی از نهادهای مهم اجتماعی است که نقش حساسی بر تمام ابعاد زندگی انسان دارد و داشتن آمادگی لازم از نظرجسمی و روانی واجتماعی برای آن ضروری است. به همین دلیل در قوانین حقوقی بسیاری از کشورهای جهان، حداقل سنی برای آن در نظر گرفته شدهاست. حداقل سن پذیرفته شده برای ازدواج بر اساس مفادکنوانسیون های حقوق کودک و حقوق بشر ۱۸ سال میباشد که دارای مقبولیتجهانی در بین اکثر کشورها میباشد. در صورتی که حداقل یکی از زوجین زیر این سن باشند، پدیده ازدواج زودهنگام یا کودک همسریاتفاق افتاده است. کشور ایران از جمله کشورهای عضو کنوانسیون حقوق کودک است اما شرط حداقل سن را رعایت نمی کند و بر اساسقوانین رسمی کشور، حداقل سن ازدواج ۱۳ سال برای دختران با مصلحت دادگاه زیر ۱۳ سال و برای پسران ۱۵ سال است.ازدواج کودکانبه دلیل شیوع و آثار غیرقابل جبرانی که بر وضعیت آنان و به ویژه کودکان دختر دارد یکی از دغدغه-های جامعه بین المللی است که دراسناد بین المللی حقوق بشر با تاکید بر اهمیت تعیین حداقل سن ازدواج و ارتباط آن با رضایت به ازدواج به آن پرداخته شده است.به-موجب این اسناد کشورهای عضو ملزم به تعیین حداقل سن برای ازدواج هستند که این سن باید به گونه ای تعیین گردد که رضایتشخص به ازدواج بتواند معتبر تلقی شود. البته صرف تعیین این سن و جرم انگاری ازدواج زودهنگام و اجباری بدون پرداختن به ریشه-هایآن نه تنها این معضل را حل نمی کند بلکه می تواند سایر حقوق فرد را تحت الشعاع قرار دهد.

کلیدواژه ها:

کودک ، بلوغ ، رشد ، ازدواج ، ولی قهری ، وصی و حقوق بشر