اثر اسید هومیک، ورمی کمپوست و قارچ مایکوریزا بر برخی ویژگی های مورفولوژیک و بیوشیمیایی گیاه دارویی ماریتیغال تحت تنش شوری

گیاه ماریتیغال یا خارمریم از گیاهان دارویی و یک­ساله­ای است که در نقاط مختلف دنیا رشد می­کند. این گیاه در درمان بیماری­های کبدی و جلوگیری از هپاتیت مورد استفاده قرار می­گیرد. هدف این پژوهش بررسی اثر شوری، اسید هیومیک، ورمی­کمپوست و دو نوع قارچ مایکوریزا بر ویژگی­های گیاه ماریتیغال است. این پژوهش در دو بخش جداگانه به­صورت بلوک کامل تصادفی با سه تکرار انجام شده است. برای انجام این پژوهش در بخش اول از دو گونه قارچ مایکوریزا شاملGlomus mosseae و Glomus intraradices استفاده شد و شوری در سه سطح ۲، ۴ و ۸ dS/m به تیمارها اعمال شد. همچنین در بخش دوم از چهار سطح اسید هیومیک و سه سطح ورمی­کمپوست و قارچ استفاده شده است. برخی از ویژگی­های مرفولوژیک و چهار آنزیم سوپراکسیددیسموتاز، پراکسیداز، کاتالاز و سلی­بین اندازه­گیری شد. نتایج حاصل از این پژوهش نشان داده است که با افزایش شوری ویژگی­های گیاه شامل طول ریشه­چه، وزن خشک گیاهچه، درصد جوانه­زنی، طول ساقه­چه کاهش معنی­داری یافته است و مدت زمان لازم برای جوانه­زنی افزایش یافته است. همچنین بیش­ترین درصد جوانه­زنی بذرها تیمار قارچ مایکوریزا Glomus intraradices در شرایط شوری با غلظت dS/m ۲ به­مقدار ۴۵/۹۸ درصد بوده است و کم­ترین مقدار درصد جوانه­زنی نیز مربوط به تیمار قارچ مایکوریزا Glomus mossea در شرایط تنش شوری dS/m ۸ به مقدار ۳۲/۷۰ درصد بوده است. بالاترین فعالیت آنزیم­ها در تیمار ۷۵ درصد ورمی­کمپوست و ۷۵ میلی­گرم بر لیتر اسید هیومیک در شرایط رشد قارچ Glomus intraradices به­دست آمده است. استفاده از قارچ مایکوریزا Glomus mosseae و Glomus intraradices، ورمی­کمپوست و اسید هیومیک سبب بهبود ویژگی­ها (ویژگی­های مورفولوژیک شامل طول ریشه­چه، درصد جوانه­زنی، وزن خشک و طول ساقه­چه و ویژگی­های بیوشیمیایی شامل آنزیم سوپراکسید دیسموتاز، پراکسیداز، کاتالاز و سلی­بین) در گیاه ماریتیغال شده است.

کلیدواژه ها:

پراکسیداز ، خارمریم ، سوپراکسید دیسموتاز ، سلی بین ، کود آلی