اسطورهزدایی در کوشنامه
محل انتشار: مجله متن شناسی ادب فارسی، دوره: 12، شماره: 1
سال انتشار: 1399
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 249
فایل این مقاله در 16 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد
- صدور گواهی نمایه سازی
- من نویسنده این مقاله هستم
استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:
شناسه ملی سند علمی:
JR_RPLL-12-1_007
تاریخ نمایه سازی: 1 اردیبهشت 1400
چکیده مقاله:
یکی از برترین و مهمترین بنیادهای اسطوره حماسه است که بر ستیز و تقابل ناسازها استوار شده است. اسطوره در ذاتِ خود، مینوی و آنجهانی است؛ اما حماسه مانند زادة اسطوره رویکردی زمینی و اینجهانی دارد. درحقیقت فرایند اینجهانیشدنِ نمادهای اسطورهایْ ساز و کارِ داستانهای حماسی را پدید میآورد؛ بهگونهای که رویارویی خدایان و ضدّخدایان که در سرشت حماسی است، اندکاندک به رویارویی تبارها یا پهلوانان بزرگ و آیینی با نیروهای زیانبار و ضدّقهرمانان میانجامد. بیشترِ منظومههای حماسی پارسی زیرساختی اساطیری دارد و در آنها ردّپای آشکار شخصیتها و بنمایههای اساطیری را میتوان یافت. در این منظومهها، کوشنامة ایرانشان بن ابیالخیر که در ابتدای قرن ششم هجری سروده شده است، یک استثناست؛ زیرا برخلافِ دیگر حماسههای پارسی میکوشد از پیکرة حماسه اسطورهزدایی کند. در این مقاله سه روشِ اسطورهزدایی از حماسه در منظومة کوشنامه معرفی شده است که عبارت است از: 1) خردپذیرکردنِ روایتها و رخدادهای اساطیری؛ 2) ذکر شخصیتهای دینی و تاریخی در کنارِ شخصیتهای اساطیری؛ 3) نبودِ برخی بنمایههای اساطیری و پهلوانیِ رایج در حماسههای اسطورهای. نگارندگان در این جستار برآناند تا با بهرهگیری از حماسهپژوهیِ تطبیقی، داستانها و بنمایههای اساطیریای را که در کوشنامه اسطورهزدایی شده است، در قیاس با دیگر منظومههای حماسی نشان دهند.
کلیدواژه ها:
نویسندگان
بهزاد اتونی
استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آیت الله بروجردی، بروجرد، ایران
بهروز اتونی
استادیار زبان و ادبیات فارسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد قم، ایران
مراجع و منابع این مقاله:
لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :