ارزیابی تاثیر سازه های مکانیکی کنترل رواناب و رسوب در حوضه آبخیز حیدری

بررسی های انجام شده نشان می دهد که بخش عمده ای از سطح کشور در محدوده مناطق خشک و نیمه خشک قرار گرفته است. مقادیر ناچیز بارندگی در چنین مناطقی همراه با پراکنش نامناسب آن موجب گشته تا وقوع خشکسالی ها و کمبود آب، مانع اصلی توسعه قلمداد شود. در این شرایط عدم برخورداری ساکنین آبخیزها از روش های علمی و عملی در مدیریت بهینه و بهره برداری مناسب از منابع حوضه، از عوامل اصلی کاهش تولیدات گیاهی، تشدید فرسایش و هدر رفت آب حاصل از بارش می باشد. گزارش حاضر در واقع ارزیابی عملیات آبخیزداری انجام شده در حوضهص آبخیز حیدری استان چهارمحال و بختیاری است که از سر شاخه های حوضه زایندهصرود به شمار می رود. جمعبندی نتایج فعالیتهای انجام شده در قالب زیر پروههای اجرا شده شامل: ارزیابی تاثیر عملیات آبخیزداری بر ذخیره رواتابها در حوزه آبخیز حیدری ارزیابی تاثیر عملیات آبخیزداری بر کاهش سیلاب حوزه آبخیز حیدری ارزیابی تاثیر عملیات آبخیزداری بر کاهش فرسایش و رسوب حوزه آبخیز حیدری ارزیابی تاثیر عملیات آبخیزداری بر وضعیت اجتماعی حوزه حاکی از عملکرد نسبتا مطلوب عملیات انجام شده بوده است. بطور کلی فعالیتصهای آبخیزداری در حوضه حیدری را میصتوان در قالب عملیات مکانیکی شامل احداث سیلصبند و سازه های کوچک و بزرگ دستهصبندی نمود. احداث سازهصهای سیلصبند در بالادست و پایین-دست روستا در ‮‭130‬ آبراهه به همراه احداث پنج سد با حجم مخزن ‮‭600‬،‮‭000‬ مترمکعب انجام گرفته است. تحلیل انجام شده نشان می دهد که بین احجام مخازن بندهای احداث شده و رواناب قابل استحصال رابطه وجود دارد. با استفاده از این روابط، امکان تخمین تعداد سازه های مورد نیاز جهت تله اندازی رواناب با دوره بازگشت مورد نظر وجود دارد. واژه های کلیدی: کنترل سیل، آبخیزداری، ارزیابی، حوضه حیدری

کلیدواژه ها:

رواناب ، رسوب ، سیلاب ، حوضه آبخیز حیدری ، چهارمحال وبختیاری (استان) ، سازه مکانیکی ، آبخیزداری ، سدها