بررسی برهمکنش سطوح مختلف زیولیت و آبیاری تناوبی بر عملکرد و اجزای عملکرد برنج

در این تحقیق اثر سه عامل کاربرد زیولیت (‮‭36‬و ،‮‭16 24‬ ، 0 تن در هکتار) ، رژیم آبیاری( شاهد، آبیاری و ،‮‭4 6‬،2 روز پس از ناپدید شدن آب) و نوع بافت خاک (بافت سبک شالیزارهای ساحلی و بافت سنگین شالیزارهای موسسه برنج) بر برنج مورد بررسی قرار گرفت. این پژوهش بصورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک های کامل تصادفی، در سه تکرار و بصورت گلدانی زیر بارانگیر (شلتر) طی دو سال زراعی ‮‭88‬ و‮‭89‬ و در موسسه تحقیقات برنج انجام شد. خاک مورد استفاده قبل از شروع آزمایش نمونه برداری شده و خصوصیات فیزیکی و شیمیایی آن اندازه گیری شد. پس از پایان فصل رشد و برداشت، با نمونه برداری مجدد از خاک مزرعه خصوصیات فیزیکی و شیمیایی آن اندازه گیری شد. همچنین مقدار زیست توده و عملکرد دانه برنج بر حسب ‮‭14‬ درصد رطوبت اندازه گیری شد. نتایج نشان داد اثر کاربرد زیولیت و نوع و بافت خاک برعملکرد، ارتفاع بوته، تعداد پنجه ، طول خوشه، وزن خوشه ، زیست توده ، شاخص برداشت تعداد دانه های پوک، درصد پوکی، آب مصرفی و بهره وری آب معنی دار نیست ولی رژیم آبیاری برعملکرد، ارتفاع بوته، تعداد پنجه ، طول خوشه ، وزن خوشه ، وزن خشک کاه ، زیست توده شاخص برداشت، تعداد دانه های پر، تعداد کل دانه در گلدان، درصد پوکی، وزن صد دانه ، آب مصرفی تاثیر معنی داری داشت.اثر نوع و بافت خاک بر وزن خشک کاه، تاثیر معنی داری داشت. رژیم آبیاری تاثیر معنی داری برتعداد دانه های پوک، وزن صددانه و بهره وری آب نداشت. اثر کاربرد زیولیت تاثیر معنی داری بر تعداد دانه های پر تعداد کل دانه در گلدان داشت. بدون در نظر گرفتن نوع و بافت خاک، کاربرد زیولیت در اراضی شالیزاری باعث افزایش عملکرد شده است. افزودن ‮‭16‬ تن زولیت افزایش ‮‭11‬ درصدی در میزان عملکرد را درپی داشته است افزایش دور آبیاری علاوه بر کاهش مصرف آب که در مقایسه با روش غرقاب دایم به ترتیب معادل ،‮‭37 30‬و ‮‭55‬ درصد بوده است باعث کاهش عملکردی به ترتیب معادل ،‮‭46 34‬ و ‮‭63‬ درصد شده است. در مجموع میتوان گفت بهترین میزان کاربرد زیولیت از نظر عملکرد و همچنین بهره وری آب در خاک با بافت های سبک و سنگین میزان ‮‭24‬ تن در هکتار بوده است. برای بافت سبک بهترین تیمار آبیاری از نظر عملکرد و بهره وری آب غرقاب دایم بود ولی دربافت سنگین از نظر عملکرد تیمار غرقاب دایم و از نظر بهره وری آب بین دو روش غرقاب دایم و آبیاری دو روز پس از ناپدید شدن آب بهترین تیمارها هستند و تفاوت معنی داری با هم نداشته اند. واژه های کلیدی: زیولیت، آبیاری ، برنج