انتخاب در توده ها و نسل های درحال تفرق و تفکیک صفات کنجد برای صفات زراعی و کیفیت مطلوب

این بررسی با هدف گزینش در توده های دورگ کنجد و نیل به ارقام برتر با استفاده از روش شجره ای در کرج و مغان صورت گرفت . در این راستا تعداد ده توده F2 که با تلاشهای انجام شده در سالیان اخیر تهیه گردیده اند، هر یک در مناطق مورد نظر در مساحتهای مورد نیاز کشت شده و در مراحل مختلف رشد گیاه از مرحله گیاهچه ای تا برداشت از میان آنها براساس صفات موثر درعملکرد و نیز ویژگیهای مطلوب در اصلاح این نبات از قبیل آغاز و پایان گلدهی ، ارتفاع گیاه ، تعداد کپسول در بوته ، رسیدن ده کپسول اولیه و ارتفاع اولین کپسول مبادرت به انتخاب تک بوته گردید . در بخش دیگر این بررسی تک بوته هایی که از نسلهای F2 ، F3 ، F4 و F5 طی سنوات گذشته انتخاب شده اند با هدف خالص سازی و ارزیابی به تفکیک در خطوط 5 متری کاشته شده و پس از هر 5 خط یک خط از بذور شاهد منطقه نیز کشت گردید . در طول دوره رویش ضمن ارزیابی هریک از خطوط از نظر برخی صفات مهم زراعی ، بوته های خارج از تیپ حذف شده و در پایان فصل پس از برداشت و توزین عملکرد هر یک از آنها ، با استفاده از رسم نمودار لاینهای برتر نسبت به شاهد ها تعیین و مابقی حذف شدند . براساس نتایج بدست آمده از پنج توده دورگ F2 تعداد ‮‭150‬ تک بوته در کرج انتخاب شد و از نسل های درحال تفرق براساس نمودارهای مذکور: - در کرج تعداد ،‮‭73‬ ،‮‭25 28‬ و ‮‭17‬ لاین برتر به ترتیب از نسلهای F3 ، F4، F5 و F6 تعیین شد. - در ورامین تعداد ،‮‭45‬ ،‮‭13 18‬ و ‮‭12‬ لاین برتر به ترتیب از نسلهای F3 ، F4، F5 و F6 انتخاب گردید. - در مغان تعداد ،‮‭19‬ ،‮‭10 15‬ و 4 لاین به ترتیب از نسلهای F3 ، F4، F5 و F6 بدست آمد. - در قسمت دیگر این آزمایش در کرج با هدف انجام بررسیهای ژنتیکی صفات در شرایط طبیعی وخشکی با بهره گیری از تجزیه دی آلل تعداد ‮‭28‬ ژنوتیپ شامل 7 لاین والینی همراه با نتاج بست آمده حاصل از تلاقی های دی آلل در نسل F2 در دو آزمایش جداگانه در شرایط آبیاری طبیعی و قطع آبیاری (تنش خشکی) در قالب طرح بلوک کامل تصادفی سه تکراری کشت گردید که ضمن انتخاب ‮‭300‬تک بوته در شرایط خشکی سایر نتایج در گزارشات و مقالات آتی ارایه خواهد شد. واژه های کلیدی : کنجد ، لاینهای برتر ، تفر ق، گزینش،خشکی