بررسی سیستمی اشتغال و اثر آن بر تولید در بخش کشاورزی ایران

در این طرح الگوی سیستمی اقتصادی- اجتماعی بخش کشاورزی ایران شبیه سازی شده است. با استفاده از این الگو، اشتغال و اثر آن با تولید کل کشاورزی مورد بحث و بررسی قرار گرفته است. هدف اصلی این پژوهش ارایه سیاست ها به جهت حل مشکلات اشتغال و تولید بصورت توامان می باشد. الگو سازی بر اساس دو بخش اقتصادی و اجتماعی انجام پذیرفته و این دو بخش از طریق حلقه های بازخورد متعدد به یکدیگر ارتباط داشته و الگوی سیستمی را شکل داده اند. از برآوردهای اقتصاد سنجی در جایگذاری روابط در الگوی اقتصادی، استفاده شده است. پس از انجام آزمون اعتبار الگو، سیاست های بهینه طی سال های ‮‭1387‬ تا سال ‮‭1404‬ مورد ارزیابی قرار گرفته است. نتایج نشان می دهند، که روند مشکل مازاد نیروی کار دربین سالهای ‮‭1387-88‬ تغییر مسیر خواهد داد و پس از آن، نیروی کار مازاد، بتدریج از بخش خارج خواهد شد. در نتیجه، مهاجرت از روستا به شهر افزایش خواهد یافت و به تبع آن مشکل بیکاری از مناطق روستایی به مناطق شهری انتقال خواهد یافت. به طور متوسط سالانه نرخ رشد تولید (در دوره ‮‭1387-1404‬ ) ‮‭1/8‬ درصد برآورد شده است که این رشد پیش بینی شده منطبق با اهداف تعریف شده در برنامه های توسعه نمی باشد. بنابر این جهت افزایش تولید و اشتغال علاوه بر توجه به محدودیت های آبی در کشور باید سرمایه گذاری در بخش، همراه با تغییرات تکنولوژی افزایش یابد. به علت وجود محدودیت های فعلی در بخش، در سال های آتی صادرات کشاورزی و اشتغال در بخش کاهش ؛ در حالی که واردات کشاورزی، مهاجرت روستایی، تقاضای داخلی کالاهای کشاورزی، سرمایه گذاری و تولید افزایش نشان می دهند. واژه های کلیدی: اشتغال کشاورزی، تولید کشاورزی، نیروی کار کشاورزی، پویایی های سیستم، بخش کشاورزی، شبیه سازی، سیاستهای کشاورزی