تعیین مناسب ترین روش پرایمینگ بذر ارقام مختلف برنج برای کاشت مستقیم

آزمایش به صورت فاکتوریل براساس طرح پایه کاملا تصادفی با سه تکرار درآزمایشگاه اجرا شد. فاکتورها شامل سه رقم برنج(فجر،شیرودی وطارم)و9بسترپرایمینگ پلی اتیلن گلایکول،‮‭20‬پلی اتیلن گلایکول،‮‭10‬کلریدپتایم5/،1کلریدپتاسیم،1کلریدپتاسیم5/،0هیدروفسفات پتاسیم5/،0هیدروفسفاتپتاسیم2/،0کلریدکلسیم5/،0کلریدکلسیم1 درصد، آب و شاهد و سه مدت زمان ،‮‭24 12‬ و‮‭36‬ ساعت و سه دمای‮‭30‬و‮‭20‬،‮‭25‬ درجه سانتی گراد برای پرایمینگ بذر بودند. آزمایش در مزرعه به علت اثرات متقابل بین تیمارهای پرایمینگ وارقام به صورت بلوک کامل تصادفی و با سه تکرار اجراگردید. پس ازاجرای آزمایش در شرایط آزمایشگاهی، بررسی اثرات تیمارهای بذری بر درصد جوانه زنی دررقم طارم نشان داد که تیمارهای پرایمینگ بذر با آب،کلریدکلسیم،1هیدروفسفات پتاسیم5/،0کلریدکلسیم‮‭0/5‬وپلی اتیلن گلایکول درصد،‮‭20‬دررقم فجرتیمارهای پلی اتیلن گلایکول درصد،‮‭20‬ کلریدپتاسیم،1 کلریدکلسیم5/،0 هیدروفسفات پتاسیم2/،0 آب و در رقم شیرودی پلی اتیلن گلایکول،‮‭10‬ کلریدپتاسیم، هیدروفسفات پتاسیم2/،0 کلرید کلسیم1 درصدو آب باعث بهبود در وضعیت جوانه زنی بذور گردیدند. تیمارهای فوق برای هر رقم همراه با تیمار شاهد( بدون پرایمینگ) جهت کاشت درمزرعه انتخاب گردیدند. بعلاوه تیمارهای پرایمینگ بذر باعث تسریع در جوانه زنی و کاهش مدت زمان جوانه زنی گردیدند، تاثیر تیمارهای پرایمینگ بذر بر ویگور بذر متفاوت بود. تیمار کلرید پتاسیم با غلظت ‮‭1/5‬ و 1 درصد درا رقام مورد آزمایش بیشترین تاثیر بر رشد طول ساقه چه و طول جوانه را داشت. پرایمینگ با پلی اتین گلایکول ‮‭20‬درصد بیشترین تاثیر مثبت را بر افزایش طول ریشه چه در سه رقم مورد آزمایش دارا بود. درمقایسه بین مدت زمان های پرایمینگ، مدت ‮‭24‬ ساعت و در مقایسه دماهای پرایمینگ، دمای‮‭25‬ درجه سانتی گراد مناسب تراز بقیه تیمارها بودند. در شرایط مزرعه نیز اثر تیمارهای پرایمینگ بذر بر صفات مورد مطالعه متفاوت بود. به طوری که، در رقم طارم بیشترین درصد ظاهر شدن گیاهچه ناشی از تیمار هیدروفسفات پتاسیم‮‭0/2‬ درصدبود. سایر تیمارها نیز باعث افزایش در درصد سبز شدن در مقایسه با شاهد گردیدند. تیمار کلرید کلسیم1 درصد نیز در مقایسه با سایر تیمارها حداکثر عملکرد بذر و تعداد پانیکل در بوته را تولید نمود و حداکثر عملکرد بیولوژیکی در تیمار بذور با آب بدست آمد. تیمار پلی اتیلن گلایکول درصد‮‭20‬در مقایسه با شاهد، اثرات مثبتی بر عملکرد بذر و عملکرد بیولوژیکی در رقم طارم نداشت. در رقم شیرودی حد اکثر درصدظاهر شدن گیاهچه، عملکرد دانه، وزن هزار دانه و تعداد بذر ناشی از بذرهای بود که با کلرید کلسیم1 درصد پیش تیمار شده بودند و حد اقل این صفات در شاهد مشاهده گردید. در رقم فجر نیز تیمار کلریدپتاسیم1 درصداز نظر اثر بر درصد ظاهر شدن گیاهچه، عملکرد بذری، تعداد بذر در خوشه در مقایسه با سایر تیمارها برتری نشان داد. به علاوه حداکثر عملکرد بیولوژیکی در رقم فجر نیز از بذرهای که با پلی اتیلن گلایکول‮‭10‬ و کلریدپتاسیم1تیمار شده بودند، به دست آمد. واژه های کلیدی: پرایمینگ بذر، درصد سبز شدن ،مدت زمان جوانه زنی،عملکرد ، ارقام برنج.