بررسی ارقام و لاین های پیشرفته کلزای جدید ایرانی در مناطق گرم و معتدل سرد

این آزمایش به منظور بررسی ارقام و لاین های پیشرفته کلزای جدید ایرانی در مناطق گرم و معتدل سرد در ایستگاه تحقیقات کشاورزی دیم گچساران و گنبد انجام گرفت. در این آزمایش تعداد ‮‭16‬ ژنوتیپ پیشرفته کلزا به همراه هیبرید ‭Hyola‬‮‭401‬ به عنوان شاهد، در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار و در 4 خط 4 متری با فاصله خطوط ‮‭25‬ سانتی متر کشت گردیدند. در طی فصل رشد از صفات زراعی از قبیل تاریخ ساقه دهی، تاریخ گلدهی ، تاریخ رسیدن تعداد غلاف در بوته، تعداد دانه در غلاف و ارتفاع بوته یادداشت برداری به عمل آمد و در نهایت عملکرد دانه و وزن هزار دانه ارقام مشخص شد. آنالیز ساده ارقام بر اساس مدل ریاضی حاکم بر طرح با نرم افزار ‭MSTATC ‬انجام گرفت و مقایسه میانگین ها براساس روش چند دامنه ای دانکن انجام شد. نتایج تجزیه واریانس ساده ارقام در گچساران نشان داد که بیشترین عملکرد دانه به ژنوتیپ های ‮‭4 17‬، 3، ، 6 ، ‮‭22 5‬، ،H‮‭4722‬و H‮‭4815‬ (به ترتیب 1/،‮‭6 2589‬/،‮‭2529‬ ،‮‭3 2456‬/،‮‭1 2447‬/،‮‭3 2446‬/،‮‭2407 2439‬ و ‮‭2405‬ کیلوگرم در هکتار) و کمترین عملکرد به شاهد (‮‭1922/8‬ کیلوگرم دانه در هکتار) تعلق داشت. نتایج ایستگاه گنبدنشان داد ژنوتیپ های شماره ،4 شاهد، ‮‭23‬ ، ‮‭16‬ وشماره 5 (به ترتیب با 7/،‮‭3 1742‬/،‮‭7 1713‬/،‮‭1410/7 1414‬ و ‮‭1409/3‬ کیلوگرم در هکتار) بیشترین عملکرد دانه را داشتند. بررسی سازگاری عملکرد دانه ژنوتیپ ها با روش رتبه بندی نشان داد که ژنوتیپ های شماره ،4 ،‮‭22 5‬ و 6 به ترتیب با میانگین رتبه های 5/،3 ،‮‭4/5 4‬ و5 بیشترین عملکرد دانه راداشته وعملکرد دانه آن ها نیز به ترتیب ،‮‭7 2091‬/،‮‭955/5 1932‬ و‮‭1917‬ کیلوگرم درهکتار بود. انحراف معیار رتبه این ژنوتیپ ها به ترتیب ‮‭54‬/،‮‭41 3‬/،‮‭3/54 1‬ و‮‭1/41‬بود.بین هیبریدهایولا‮‭401‬ و ژنوتیپ های فوق اختلاف معنی داری ازنظرعملکرددانه وجود داشت و نشان دادکه این ژنوتیپ ها می تواننددرمنطقه گچساران ومناطق مشابه آب وهوایی مورداستفاده قرار گیرند واژه های کلیدی: کلزا، هیبرید، سازگاری عملکرد، نیمه گرمسیری