بررسی و تحلیل هزینه فایده و تعیین ارزش های اقتصادی صفات مهم در گاوداری های صنعتی استان چهارمحال وبختیاری

در این مطالعه پارامترهای تولیدی، تولید مثلی، جمعیتی، مدیریتی و اقتصادی حاصل از رکوردگیری تعداد ‮‭12‬ واحد گاوداری صنعتی با اندازه ‮‭20‬ تا ‮‭250‬ راسی با ظرفیت ‮‭1240‬ راس گاو مولد، واقع در استان چهار محال و بختیاری طی یک چرخه کامل تولیدی طی سال های ‮‭1389‬ تا ‮‭1391‬ به منظور تحلیل هزینه- فایدهو تعیین ارزش های اقتصادی صفات مورد استفاده قرار گرفت.صفات اقتصادی موجود در معادله سود شاملصفات ماندگاری و بقا (شامل زنده مانی گاو، زنده مانی گوساله تا 3 ماهگی، زنده مانی تلیسه از 3 ماهگی تا زایمان، وزن تلیسه داشتی، طول عمر اقتصادی گاو ووزن بدن گاو)، صفات تولید مثلی و بهداشتی (شامل میزان آبستنی، میزان زنده زایی، فاصله گوساله زایی، میزان سخت زایی و سن تلیسه در اولین گوساله زایی) و صفات تولیدی (شاملوزن شیرگیری گوساله، وزن گوساله نر پرواری، تولید شیر، تولید چربی و تولید پروتیین) بودند. ضرایب اقتصادی و اهمیت نسبی صفات به ازای یک انحراف استاندارد ژنتیکی افزایش در هر صفت با استفاده از گرایش حداکثر سود برآوردو میزان حساسیت آن ها نسبت به تغییر قیمت نهاده ها و تولیدات به میزان ‮‭20‬ درصد محاسبه شد.نتایج نشان داد که متوسط سود سالانه و نسبت درآمد به هزینه حاصل از هر راس گاو مولدبه ترتیب برابر با ‮‭21243276‬ ریال و ‮‭1/24‬بود و با افزایش سطح تولید شیر، افزایش نشان دادند. بطور متوسط فروش شیر تولیدی، دام کشتاری و دام داشتی به ترتیب ‮‭18‬/،‮‭31/75 59‬ و ‮‭9/07‬ درصد از کل درآمد را به خود اختصاص دادند. همچنین سهم هزینه های تغذیه ای ‮‭74‬/،‮‭78‬ سود سرمایه ‮‭18‬/،8 مدیریت و کارگری ‮‭7/47‬ ، دامپزشکی و بهداشتی ‮‭73‬/،2 ثابت ‮‭2/16‬ و سوخت و انرژی ‮‭0/72‬درصدبودند. مجموع اهمیت نسبی گروه های مختلف صفات برای میانگین کل گله های مورد بررسی به ترتیب ‮‭78‬/،‮‭35/27 36‬ و ‮‭27/95‬ درصد برای صفات ماندگاری و بقا، تولید مثلی و بهداشتی و تولیدی بدست آمد. تجزیه حساسیت نشان داد که اهمیت نسبی صفات مختلف نسبت به افزایش هزینه نهاده ها و کاهش قیمت محصولات بیشتر از کاهش هزینه نهاده ها و افزایش قیمت تولیدات حساس بوده و دارای نوسانات بیشتری است. اهمیت نسبی برآورد شده برای گروه های مختلف صفات در این مطالعه، می توانند در تشکیل شاخص های انتخاب چند صفتی برای اصلاح نژاد گاوهای شیری استفاده شوند. واژه های کلیدی: تحلیل هزینه - فایده، اهداف اصلاحی، ضریب اقتصادی، گاو شیری.