بررسی ویژگی ها و ارایه دستورالعمل مطالعات تفضیلی هواشناسی و هیدرولوژی عرصه های مستعد برای ایجاد سدهای زیرزمینی

ایران بر روی کمربند خشک زمین قرار گرفته است ؛.به همین علت به طور کلی از آب و هوا و اقلیم خشک و نیمه خشکی برخوردار است. در این ارتباط بدلیل کمبود بارش در اغلب سالها و در سطح وسیعی از کشور، به خصوص نواحی مرکزی، شرق و جنوب، منابع آب سطحی وهم چنین منابع آب زیرزمینی کافی در دسترس نمی باشد. امروزه مناطق خشک و نیمه خشک، بیش ازگذشته با مسایلی همچون خشکسالی های تناوبی وکمبود منابع آب سطحی و زیرزمینی مواجه می باشند. در این مناطق جریان هایی عمدتا در فصول غیر زراعی رخ داده که بدون استفاده و به راحتی از دسترس خارج شده و حتی گاهی موجب بروز خساراتی نیز می گردد. لذا توسعه و استفاده از منابع آب موجود با روشهای علمی و نیز استفاده بهینه از منابع آبی بالقوه و درنهایت مدیریت منابع آب در این مناطق، جز ضرورتها و اهداف کلان کشور می باشد. در دهه اخیر، استفاده از جریان های غیردایمی به منظور نگهداری و استفاده در زمان نیاز و برای استفاده در امور کشاورزی، دامداری وشرب درقالب طرح های مختلف مانند سدهای زیرزمینی درکشور مطرح گردیده است. قبل از طراحی و احدات سد زیر زمینی، برای تعیین مقدار آب موجود و قابل استحصال، که بتوان آن را ذخیره نموده و در هنگام نیاز برداشت نمود، لازم است مطالعات فیزیوگرافی وآب و هوایی حوضه آبخیز و عرصه اجرای پروژه، انجام شود. برای مطالعات اینگونه پروژه ها نیاز به استفاده از یک دستورالعمل مشخص و یا تدوین آن می باشد. در این راستا در قالب یک پروژه تحقیقاتی مطالعات فیزیوگرافی، هواشناسی و هیدرولوژی پروژه سد زیر زمینی چاهک سنگانه شهرستان کلات استان خراسان رضوی بر اساس یک شرح خدمات و روش تحقیق منطبق با اهداف پروژه، انجام شده و نتایج آن به عنوان یک دستورالعمل برای پروژه های مشابه دیگر ارایه گردیده است. واژه های کلیدی: سد زیرزمینی، هواشناسی و هیدرولوژی، دستورالعمل، کلات و خراسان رضوی.