بررسی خصوصیات زراعی و عملکرد دانه ژنوتیپ های زمستانه و بینابین گندم نان در آزمایشات مشاهده ای و مقایسه عملکرد بین المللی در شرایط دیم

به منظور دستیابی به ژنوتیپ هایی با پتانسیل عملکرد بالاتر از ارقام موجود و متحمل به تنش های زنده و غیرزنده محیطی، تحقیقی مشتمل بر آزمایش مقایسه عملکرد تکراردار ‭IWWIP ‬شامل ‮‭24‬ رقم و لاین در 3 تکرار بر پایه طرح آلفا لاتیس، آزمایش مقایسه عملکرد تکراردار‮‭14‬‭th IWWYT-SA (‬شامل‮‭20‬ لاین و رقم) بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی، آزمایش مقایسه عملکرد مشاهداه ای ‮‭19‬‭th FAWWON-SA (‬شامل ‮‭108‬ رقم و لاین)، آزمایشات مقایسه عملکرد مشاهده ای 3‭rd WWSRRN (‬شامل ‮‭75‬ لاین و رقم) ، ‭WWYRRN (‬شامل ‮‭75‬ لاین و رقم بر روی گندم های نان زمستانه و فاکولتاتیو دریافتی ازمرکز تحقیقات بین المللی ایکاردا (برنامه مشترک ترکیه- سیمیت- ایکاردا) به همراه ارقام شاهد آذر2 ، رصد و اوحدی در ایستگاه تحقیقات کشاورزی دیم مراغه، ایستگاه اردبیل و مرکز تحقیقات کشاورزی ارومیه انجام گرفت. در طول فصل زراعی از صفات زراعی نظیر زوردسی، تحمل به سرما، ارتفاع بوته، عدم ورس و ریزش دانه، تعداد روز تا ظهور سنبله و رسیدن فیزیولوژیکی، وزن هزار دانه، واکنش به بیماری ها یادداشت برداری بعمل آمد و پس از برداشت محصول، عملکرد دانه ژنوتیپ های مورد بررسی توزین گردید. براساس نتایج حاصل از تجزیه داده ها و مقایسه لاین ها با ارقام شاهد ژنوتیپ های مطلوب از نظر پتانسیل عملکرد دانه وخصوصیات زراعی مورد نظر انتخاب گردیدند. اطلاعات حاصل از بررسی های فوق برابر فرم های مربوطه تکمیل و جهت اشتراک با دیگر مراکز بین المللی این ازمایشات به مرکز تحقیقات بین المللی ایکاردا ارسال گردید. از بین ژرم پلاسم مورد بررسی نتایج بدست آمده ضمن ارسال اطلاعات جمع آوری شده به مراکز تحقیقات بین المللی مبدا در مجموع تعداد ‮‭92‬ لاین و رقم بین المللی گندم جهت ادامه بررسی در آزمایشات مقایسه عملکرد انتخاب گردیدند. از این تعداد، ‮‭70‬ لاین انتخابی برای بررسی های بیشتر به آزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی سال آتی ایستگاه مراغه (‮‭20‬‭thPWYT) ‬و ‮‭22‬ لاین و رقم پیشرفته تر جهت ادامه بررسی به آزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی مشترک منطقه سردسیر (‮‭20‬‭thPRWYT) ‬هدایت گردیدند. واژه های کلیدی : گندم نان، آزمایشات مقایسه عملکرد، ژرم پلاسم بین المللی