شناسایی عامل یا عوامل بیماری سوختگی باکتریایی چغندرقند، تعیین پراکنش عامل، میزان آلودگی و حساسیت ارقام

طی سال های ‮‭1391-1389‬ از مناطق مختلف کشت چغندر قند در استان مرکزی، کرمانشاه، خراسان رضوی، اصفهان و آذربایجان غربی بازدید شد. از برگ های چغندر قند با علایم سوختگی در مناطق مختلف تعدادی انتخاب و به موسسه تحقیقات گیاهپزشکی کشور ارسال گردید. در شرایط مزرعه نیز بین ‮‭10‬ تا ‮‭40‬ مزرعه در هر استان به صورت تصادفی، تعداد ‮‭100‬ بوته در مزرعه مورد بازدید و درصد بیماری سوختگی برگی بوته ها ارزیابی و با نتایج جداسازی تطبیق داده شد. آلودگی مزارع در استانهای مختلف از صفر تا ‮‭40‬ درصد متغیر بود. از نمونه های جمع آوری شده بر اساس خصوصیات فنوتیپی باکتری و با توجه به بیماریزایی در چغندر قند ‮‭42‬ جدایه ی ‭Pseudomonas syringae pv. aptata ‬در ابتدای فصل و تا اوایل تابستان و ‮‭12‬ جدایه از باکتری ‭Pantoea ananatis ‬در ماه های مرداد و شهریور جدا و شناسایی گردید. جدایه های سودوموناس از نظر ژنتیکی یکنواخت بودند و تفاوت معنی داری بین آنها دیده نشد. از نظر فیلوژنتیکی نیز جدایه های سودوموناس با پاتوار‭P. syringae pv. syringae ‬شباهت ‮‭97‬ درصدی داشته و از این پاتوار مجزا بوده و به عنوان‭P. syringae pv. aptata ‬تعیین گردید و جدایه های زردرنگ نیز بر اساس تعیین توالی ژن ‭RNA ‬پلی مراز زیر واحد بتا با شباهت ‮‭100‬ درصدی تعلق آن به گونه ‭Pantoea ananatis ‬تایید گردید. همچنین نتایج نشان داد که در هیج کدام از استان های مورد بررسی باکتری ‭Xanthomonas sp. ‬عامل سوختگی برگی چغندر قند مشاهده نشده است. به منظور بررسی میزان خسارت و اهمیت بیماری سوختگی باکتریایی چغندر قند، بذر نه ژنوتیپ چغندر قند با شماره های ،‮‭20583‬ ،‮‭20673‬ ،‮‭20606‬ ،‮‭20542‬ ،‮‭20347‬ ،‮‭20683‬ ،‮‭20591 20650‬ و ‮‭20397‬ از موسسه تحقیقات اصلاح و تهیه بذر چغندر قند تهیه ودر ایستگاه تحقیقات کشاورزی اراک با سه تکرار در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی کشت گردید. نتایج آزمایش نشان داد تمام ژنوتیپ های مورد آزمایش نسبت به بیماری سوختگی باکتریایی حساس بودند. بیماری سوختگی باکتریایی برگ چغندر قند عملکرد، درصد قند، عملکرد قند ناخالص و عملکرد قند خالص را به ترتیب ،‮‭27‬ ،‮‭33 8‬ و ‮‭32‬ درصد کاهش داد. واژه های کلیدی: چغندر قند، سوختگی باکتریایی، ‭Pseudomonas syringae pv. aptata‬، ‭Pantoea ananatis‬، ارقام و حساسیت