بررسی تاثیر قارچ های میکوریز وزیکولار- آربسکولار در افزایش رشد و جذب عناصر غذایی در نهال های مرکبات

مرکبات وابستگی شدیدی به قارچهای آربسکولار میکوریز دارند، گرچه کلنیزاسیون میکوریزایی مرکبات در مزرعه نسبتا پایین است اما میکوریزی کردن دانهالها یک ابزار عملی مهم برای بالا بردن کلنیزاسیون در آنها می باشد. به منظور بررسی تاثیر قارچهای میکوریز بر افزایش جذب عناصر غذایی به خصوص فسفر و برخی عناصر میکرو در مرکبات، آزمایشی گلدانی به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی درسه تکرار با سه فاکتور به اجرا در آمد. فاکتورها شامل فاکتور گونه در دو نوع گونه نارنج‭(aurantium Citrus) ‬و بکرایی ‭(C. limetta‬ا ‭riteculata Citrus)‬، فاکتور محیط کشت به سه صورت(خاک استریل بدون قارچ، خاک استریل به علاوه قارچ و خاک بدون استریل بدون قارچ) و فاکتور دور آبیاری در دو سطح (5 و ‮‭10‬ روزه ) بود. جهت تلقیح بذور از اینوکولوم ماسه قارچ گلوموس اینترارادیسز‭(Glomus intraradices) ‬استفاده شد. دور آبیاری یک ماه پس از جوانه زدن بذرها و استقرار کامل نهالها اعمال گشت. صفات مورد بررسی شامل غلظت فسفر، آهن، روی، مس و منگنز در اندامهای هوایی، قطر بوته، وزن تر، وزن خشک هوایی، تعداد شاخه فرعی و ارتفاع بوته بود. نتایج نشان داد که صفات قطر بوته و آهن اندامهای هوایی(‮‭01.0‬‭> P) ‬و ارتفاع بوته( ‮‭05.0‬‭> P) ‬تحت تاثیر معنی دار بر هم کنش اثرات متقابل محیط کشت، رقم و دور آبیاری قرار گرفتند. نارنج در محیط کشت غیر استریل بدون قارچ با دور آبیاری 5 روزه با ‮‭7/1‬ میلیمتر قطر، بیشترین قطر بوته و در محیط کشت استریل با قارچ با دور آبیاری 5 روزه با ‮‭30/3‬ سانتیمتر ارتفاع، بالاترین ارتفاع بوته و بکرایی در محیط کشت استریل با قارچ با دور آبیاری ده روزه بیشترین مقدار آهن به مقدار ‮‭173 /7‬ قسمت در میلیون را بخود اختصاص داد. واژه های کلیدی: آهن، بکرایی، فسفر، میکوریز و نارنج