بیماری شناسی و پایش عوامل بیماری زا در تولید میگوی عاری از بیماری خاص

دستیابی به روشهای تولید گونه های میگوی عاری از بیماری ‭(Specific Pathogen Free) ‬یا ‭SPF ‬از میگوهای بومی و یا وارداتی و تولید پست لاروهای سالم و بهداشتی، قدم اول موففیت در جهت توسعه پایدار صنعت میگو در ایران محسوب می گردد. این اقدام نیازمند درک صحیحی از اصول اساسی مدیریت بهداشتی و ایمنی زیستی درمراکز تکثیر و پرورش میگوهای عاری از بیماریهای خاص است، تا بتوان به سهم پرورش سخت پوستان و میگو که طی برنامه پنجم توسعه اقتصادی، اجتماعی کشور ‮‭25‬ هزار تن در نظر گرفته شده است، دست پیدا کرد. برای این منظور آشنایی با مهمترین بیماریهای که موجب خسارت در صنعت پروش میگو شده و همچنین بکارگیری روشهایی که بتواند با استقرار ایمنی زیستی موجب حذف عوامل بیماریزا در مولدین پرورشی گردد مهمترین اقدام در تولید میگوی عاری از بیمار ی خاص می باشد. برای این منظور از مجموع مهمترین عوامل ویروسی ، باکتریایی و قارچی در میگوهای مولد جمع آوری شده با انجام آزمایشات غربالگری نسبت به عاری بودن از آنها مطمین شده وسپس مولدین را برای مراحل بعد وارد چرخه تولید پست لارو در زنجیره میگوی عاری از بیماری خاص می کنند. در این طرح بر اساس روشهای ارایه شده توسط سازمان، ابتدا نسبت به جمع آوری ‮‭8000‬ میگوی مولد از دو جمعیت مولاکای و های هلت در تاریخ مهر لغایت آبانماه ‮‭1391‬ از مراکز پرورشی در استان بوشهر جمع آوری گردید. مهمترین بیماریها در مراکز میگوی عاری از بیماری، به سه گروه عوامل بیماریزای مهم برای پایش و مراقبت در مرکز تولید میگوی ‭SPF ‬تقسیم نمودیم، گروه اول، عوامل بیماریزایی هستند که توانایی ایجاد تلفات شدید در یک گونه یا تعداد زیادی از گونه های میگو را دارند، گروه دوم، عوامل بیماریزایی هستند که می توانند موجب خسارات و آسیبهای خفیف تری شوند و گروه سوم، عوامل بیماریزایی که آسیبهای کمتری را وارد می نمایند ولی از مزارع یا مرکز تولید مولد بایستی دور باشند. این بیماریها به همراه ثبت علایم بالینی در مراحل مختلف تولید میگوی عاری از بیمار ی بر اساس روش ‭PCR ‬و روشهای آسیب شناسی برای ویروسها، کشت و تشخیصهای مولکولی برای قارچها و باکتریها در مراحل ورود اولیه مولد به مرکز، زمان تکثیر مولدین، زمان مولدسازی از پست لاروهای تولیدی در نسل اول و مولدسازی از میگوهای تولیدی در نسل دوم مورد آزمایش قراردادیم و در صورت مثبت بودن نمونه ها را حذف و در صورت منفی بوده وارد مرحله بعدی تولید شدند. در طی اجرای ازمایش کلیه نمونه از نظر بیماریهای ویروسی ویروس لکه سفید ‭(WSSV)‬،ویروس سندرم تورا ‭(TSV)‬، ویروس کله زرد ‭(YHV)‬،ویروس عفونت زای هیپودرم و نکروز دهنده بافت خونساز ‭(IHHNV)‬،مونودون باکلو ویروس ‭(MBV)‬، پاروو ویروس هپاتوپانکراس ‭(HPV)‬، ویروس نکروز دهنده عفونی عضلات ‭(IMNV) ‬منفی، باکتریهای بیماریزا فقط در یک مورد بیماری باکتریایی نکروز عفونی پانکراس‭(NHP) ‬و تعدادی ویبریوهای مرسوم در مرامز تکثیر و پرورش گزارش و تک یاخته میکروسپوریدیا نیز در مراحل ازمایش منفی اعلام گردید. واژه های کلیدی:پایش، شناسایی، بیماریهای میگو، ‭SPF