بررسی سازگاری و تعیین خواص کمی و کیفی میوه هشت رقم خرمای تجارتی خارجی

هدف از پژوهش حاضر بررسی سازگاری و تعیین خواص کمی و کیفی میوه هشت رقم خرمای تجارتی خارجی شامل ارقام خلاص، ابونارنجا، کوش زباد، فرد(ماده)، ابومعان، نبات سیف، هلالی، و زاهدی کشت بافتی بود که فاز رویشی آن ها قبلا مورد بررسی قرار گرفته است. آزمایش در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با هشت تیمار (رقم) و چهار تکرار به مدت 4 سال زراعی(‮‭1386 -90‬) در مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی بلوچستان (ایرانشهر) اجرا گردید. نتایج تجزیه واریانس مرکب صفات مورد بررسی نشان داد که به استثنا میزان قند احیا شونده بین ارقام مختلف تفاوت بسیار معنی داری وجود داشت. ارقام خرمای زاهدی و ابومعان به ترتیب با ‮‭100‬ و ‮‭99/91‬ درصد، بالاترین میزان تشکیل میوه تلقیح شده را داشتند. رقم زاهدی با تولید محصول ‮‭53/34‬ کیلوگرم در هر درخت بالاترین عملکرد را بین ارقام خرما داشت. بیشترین طول میوه در ارقام ابونارنجا و خلاص به ترتیب با ‮‭38/66‬ و ‮‭37/54‬ میلی متر و بیشترین قطر میوه در رقم نبات سیف با ‮‭25/81‬ میلی متر مشاهده گردید. رقم نبات سیف بالاترین وزن میوه (‮‭11/25‬ گرم) و نسبت وزن گوشت به هسته (‮‭16/65‬) را نشان داد. ارقام ابومعان و خلاص دارای بیشترین مقدار مواد جامد محلول به ترتیب ‮‭65/53‬ و ‮‭64/26‬ درصد بودند. ارقام ابومعان، زاهدی و خلاص دارای بالاترین میزان ماده خشک و کمترین میزان رطوبت هستند. با در نظر گرفتن تمام پارامترها، خرمای رقم زاهدی به عنوان رقم برتر معرفی و کشت آن در سطح مناطق خرما کاری استان توصیه می شود. واژه های کلیدی: خرما، کشت بافت، سازگاری، مشخصات میوه، بلوچستان.