بررسی عملکرد و شاخص های تحمل به شوری در ژنوتیپ های جو پر محصول تحت شرایط شور منطقه داراب

به منظور ارزیابی تعدادی از لاین های امید بخش جوتحت شرایط شور و معرفی ژنوتیپ های برتر، آزمایشی مزرعه ای طی 2 سال در زرین دشت انجام گردید. در این آزمایش رقم شاهد نیمروز به همراه ‮‭13‬ لاین در قالب طرح بلوک کامل تصادفی و با سه تکرار مورد مقایسه قرار گرفتند. لاین های مورد بررسی به شرح زیر بودند‭. Wl‬‮‭2269‬‭/Espe/‬3‭/Wl‬‮‭2291‬‭/Bgs//Hml-‬‮‭02‬ ‭ Avt/Attiki//M-Att-‬‮‭3/1-337-73‬‭/Alns/Lignee‬‮‭4/686‬‭/ Rihanee"s"//Karoon/KavirS-‬‮‭18-81‬ ‭ Karoon/Kavir//Rhodes"s"//Tb/chzo/‬3‭/Gloria"s" L.‬‮‭527‬‭/Chn-‬‮‭01‬‭//Gustoe/‬5‭/Alanda-‬‮‭4/01‬‭/Wl‬‮‭3/2291‬‭/Api MBD-‬‮‭6-85‬ ‭ MBD-‬‮‭8-85‬ ‭ ABYT-M‬‮‭14-2‬ ‭ EBYT-‬‮‭10-79‬ ‭ Anoidium/Arabiayan-‬‮‭3/01‬‭/lignee‬‮‭727‬‭/Nk‬‮‭1272‬‭//jlb‬‮‭63-70‬ ‭ Productive/Rojo On-Farm No.‬4 ‭(Yazd) On-Farm No.‬5 ‭(Yazd) ‬متوسط شوری خاک و آ ب محل انجام آزمایش به ترتیب حدود 6 و 9 دسی زیمنس بر متر بود. یاد داشت برداری های مزرعه ای شامل تاریخ پنجه زنی، تاریخ گلدهی، ارتفاع بوته و بیماری های مهم همچون سفیدک پودری و هلمینتوسپوریوم بود. قبل از گلدهی نمونه برگ تهیه و غلظت عناصر سدیم، پتاسیم و کلر تعیین گردید. پس از برداشت محصول، عملکرد دانه در واحد سطح و اجزا آن اندازه گیری شد. بیشترین میانگین عملکرد از لاین‮‭79-10‬‭-EBYT (‬با میانگین عملکرد دو ساله ‮‭5095‬ کیلو گرم در هکتار) و با افزایش ‮‭21/3‬ درصدی نسبت به شاهد بدست آمد. پس از آن لاین های ‭L.‬‮‭527‬‭/Chn-‬‮‭01‬ ، ‭MBD-‬‮‭8-85‬ ، ‭Karoon/Kavir// ‬و لاین چهار شوری یزد، ‭MBD-‬‮‭6-85‬، ‭Rihanee"s"// ‬، و ‭Productive/Rojo ‬به ترتیب با عملکرد ‮‭4740‬ ، ‮‭4705‬ ، ،‮‭4575‬ ،‮‭4470‬ ،‮‭4275 4390‬ و ‮‭4205‬ کیلو گرم در هکتار دارای عملکردی بالاتر از شاهد (‮‭4173‬) و سایر لاین ها دارای عملکردکمتر از شاهد بودند. عملکرد دانه ارقام و لاین های مورد بررسی همبستگی منفی و معنی داری را با غلظت سدیم برگ و همبستگی مثبتی را با غلظت پتاسیم و نسبت پتاسیم به سدیم برگ نشان داد. در بین لاین های مورد بررسی لاین ‮‭79-10‬‭-EBYT ‬به دلیل بالا بودن عملکرد، زودرسی قابل توجه، مصرف آب کمتر و مناسب بودن شاخص های شیمیایی تحمل به شوری به عنوان ژنوتیپ مناسب برای کاشت در منطقه انجام آزمایش معرفی شد. کلمات کلیدی: جو، شوری، عملکرد، ژنوتیپ