بررسی و انتخاب در توده ها و نسل های در حال تفکیک در گندم نان و آزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی در اردبیل

دراین بررسی تعداد‮‭159‬ توده F2 ارسالی از کرج و تعداد ‮‭89‬ شماره درنسلهایF3 و F4 ( تعداد ‮‭60‬شماره F3 و تعداد ‮‭29‬ شماره F4) و تعداد ‮‭130‬ شماره درنسلهای F5 ، F6 وF7 ( تعداد ‮‭27‬ شماره ،F5 تعداد ‮‭55‬شماره F6و تعداد ‮‭48‬ شماره F7 ) در ایستگاه تحقیقات کشاورزی اردبیل مورد ارزیابی قرار گرفتند.درتوده هایF2و F3 باروش انتخابی بالک تغییریافته ‭(Modified bulk)‬ازهرتوده بین ‮‭20‬ الی ‮‭30‬ بوته انتخاب و بذورآنهاجهت بررسیهای آتی بالک شدند. ولی درنسلهای F،5F4وF6 روش اداره نسل هابه صورت پدیگری‭(Pedigree Method) ‬بود. توده های F2 در6 خط ‮‭20‬ متری و توده هایF3و F4 هرکدام در6 خط ‮‭10‬ متریکشت شدند و درنسلهایF5 به بعد هریک ازشماره هادر6 خط 2 متری کشت و انتخاب به روش پدیگری انجام گرفت. پس ازسنبله رفتن کامل بوته هاو ظهوربیماریهابرمبنای معیارانتخاب که شامل ارتفاع مناسب ، تعداد پنجه های باروربیشتر( پرپنجه بودن) یکسان بودن پنجه ها و مقاومت به بیماریهابه خصوص زنگ زرد و قهوه ای، مقاومت به ریزش، ورس و استحکام ساقه و غیره بوته های برترانتخاب و خصوصیات بذری سنبله هامانند عدم چروکیدگی ، شیشه ای بودن بذور، بوته های انتخابی ارزیابی گردیده و بالک شدند. همچنین خطهایی که از نسل F5به بعد به خلوص ژنتیکی رسیده بودند و هیچگونه تنوع و تغییرات فنوتیپی در داخل آنها مشاهده نمی شد و همچنین دارای صفات مطلوب زراعی، پنجه های بارور بیشتر و مقاوم به بیماری ها و غیره نسبت به شاهد ها بودند به صورت بالک برداشت و به همراه دو شاهد منطقه در آزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی ایستگاهی مورد ارزیابی قرار گرفتند که تعداد ‮‭22‬ لاین خالص گندم به همراه دو شاهد منطقه بنامهای میهن و زارع در ‮‭34‬ کرت آزمایشی در قالب طرح آزمایش مقایسه عملکردبدون تکرار ایستگاهی مورد بررسی قرار گرفتند و از توده های F2 تعداد ‮‭78‬شماره جهت بررسی درنسل F3 سال بعد و ازتوده های F3 تعداد ‮‭31‬شماره جهت بررسی درنسل F4 سال بعد و ازنسلF4 تعداد ‮‭72‬ تک بوته جهت بررسی درنسل F5 سال بعد و ازنسل F5تعداد ‮‭21‬تک بوته جهت بررسی در نسل F6سال بعدو از نسل F6تعداد‮‭22‬ تک بوته جهت بررسی در نسل F7سال بعدانتخاب شدند وهمچنین تعداد ‮‭48‬ شماره ازنسلهایF5،F6وF7که به خلوص ژنتیکی رسیده بودند به صورت بالک برداشت و جهت بررسی درآزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی سال آتی انتخاب گردیدند. از تعداد ‮‭22‬ لاین مورد بررسی در آزمایش مقایسه عملکرد مقدماتی ایستگاهی به روش رسم نمودار تعداد8 لاین برتر از شاهدهای میهن و زارع جهت برسی بیشتر در آزمایشات پیشرفته تر مقایسه عملکرد مقدماتی یکنواخت منطقه ای اقلیم سرد سال بعد هدایت شدند. واژه های کلیدی : بالک تغییر یافته، روش پدیگری،گندم نان،نسل های در حال تفکیک