آزمون تیپ (تمایز، یکنواختی و پایداری) ارقام پاییزه چغندرقند

به منظور تجاری سازی ارقام چغندرقند لازم است رقم مورد درخواست با استفاده از صفات مورفولوژیک با ارقام موجود در لیست ملی کشور مقایسه شده و در صورت دارا بودن سه شرط تمایز، یکنواختی و پایداری در برخی از صفات مورد نظر به عنوان یک رقم جدید در فهرست ملی ارقام گیاهی کشور ثبت گردد. به همین منظور، 9 رقم منوژرم چغندرقند در قالب یک آزمایش بر پایه طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار به مدت دو سال (‮‭1392‬ و ‮‭1393‬) در ایستگاه تحقیقات صفی آباد دزفول کشت شد. به منظور انجام آزمون های تمایز، یکنواختی و پایداری ارقام مذکور، 8 صفت کمی و ‮‭17‬ صفت کیفی (در مجموع ‮‭25‬ صفت) طبق دستورالعمل ملی چغندرقند اندازه گیری یا مشاهده شد. با انجام تجزیه واریانس و مقایسه میانگین صفات، ارقام مورد بررسی متمایز گردیدند. نتایج این تحقیق نشان داد که از میان ‮‭17‬ صفت کیفی یادداشت برداری شده، تنها 7 صفت رنگ آنتوسیانین هیپوکوتیل گیاهچه، وضعیت دمبرگ، شکل پهنک برگ، شدت رنگ پهنک برگ، موج دار بودن حاشیه پهنک برگ، برجستگی پهنک برگ و مشخص بودن حلقه های آوندی توانستند ارقام جدید را از ارقام شاهد هم گروه خود متمایز نمایند و ‮‭10‬ صفت دیگر حالات تظاهر یکسانی بین ارقام نشان دادند. آزمون ‭COYD ‬نیز نشان داد که 8 صفت کمی توانستند ارقام جدید را در سطح معنی دار یک درصد از ارقام شاهد متمایز نمایند. همچنین پس از دو سال ارزیابی،و بر اساس نتایج آزمون ‭COYU ‬ارقام جدید یکنواخت و پایدار تشخیص داده شدند. پس از آزمون تمایز ارقام، شناسنامه مورفولوژیکی ارقام مورد استفاده در این تحقیق نیز تهیه گردید. واژه های کلیدی: چغندرقند، منوژرم، آزمون تمایز، آزمون یکنواختی، صفات مورفولوژیک