بررسی سازگاری جمعیت بهبود یافته پیاز بهبهان در مناطق کشت پیاز روز کوتاه ایران

به منظور بررسی سازگاری جمعیت بهبود یافته پیاز بهبهان در مناطق کشت پیاز روز کوتاه ایران این تحقیق به صورت دو آزمایش جداگانه از تیر ماه 1391 به مدت دو سال و نه ماه در ایستگاه های تحقیقات کشاورزی بهبهان، میناب و ایرانشهر انجام گرفت. آزمایش مزرعه ای در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی شامل هشت تیمار (جمعیت بهبود یافته پیاز بهبهان، توده محلی بهبهان، توده محلی پادوک، توده محلی رامهرمز، توده محلی برازجان، توده محلی ایرانشهر و ارقام تگزاس ارلی گرانو و پریماورا) با چهار تکرار اجرا شد. ضایعات انباری شامل درصد کاهش وزن، پوسیدگی و جوانه زنی سوخ هر 15 روز یک بار ارزیابی گردیدند. برای مقایسه قابلیت انبارمانی ژنوتیپ ها از آزمایش اسپلیت پلات در زمان در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با 4 تکرار استفاده شد. عامل اصلی ژنوتیپ و عامل فرعی زمان بررسی سوخ ها در انبار از یک ماه بعد از شروع انبارمانی و به فاصله یک ماه بود. نتایج حاصل نشان داد که در منطقه بهبهان حداکثر عملکردکل توسط رقم تگزاس ارلی گرانو تولید شد. در مناطق میناب و ایرانشهر بیشترین عملکرد کل به ترتیب به توده محلی برازجان و رقم پریماورا تعلق داشت. رقم پریماورا در دو منطقه بهبهان و میناب و رقم تگزاس ارلی گرانو در منطقه ایرانشهر بیشترین عملکرد قابل فروش را به خود اختصاص دادند. از میان ژنوتیپ های بومی حداکثر عملکرد قابل فروش در مناطق بهبهان، میناب و ایرانشهر به ترتیب به توده های محلی پادوک، ایرانشهر و بهبهان مربوط بود. اختلاف عملکرد قابل فروش جمعیت بهبود یافته پیاز بهبهان با این ژنوتیپ ها معنی دار نبود. در منطقه بهبهان خاصیت انباری جمعیت بهبود یافته پیاز بهبهان و توده محلی بهبهان بر سایر ژنوتیپ ها برتری داشتند. در منطقه میناب توده محلی برازجان از نظر خاصیت انبارمانی برترین ژنوتیپ بود. بهترین خاصیت انباری در منطقه ایرانشهر به جمعیت بهبود یافته پیاز بهبهان و توده محلی پادوک تعلق داشت. با توجه به دو مولفه عملکرد و پایداری، از نظر عملکرد کل رقم تگزاس ارلی گرانو برترین ژنوتیپ بود. رقم پریماورا حداکثر پایداری عملکرد قابل فروش و مقاومت به بولتینگ و دوقلویی را به خود اختصاص داد. بیشترین پایداری ماده خشک سوخ به توده محلی برازجان مربوط بود. بر اساس نتایج این پژوهش کشت جمعیت بهبود یافته پیاز بهبهان در بخشی از مناطق خوزستان قابل توصیه می باشد. واژه های کلیدی: پیاز، روز کوتاه، انبارمانی، عملکرد، سازگاری