تهیه و ارزیابی هیبریدهای تریپلویید مقاوم به ریزومانیای چغندرقند

بیماری ویروسی ریزومانیا ازجمله بیماری‎های مخرب چغندرقند محسوب می‎شود که طی سالیان اخیر به‎تدریج در سطح کشور گسترش یافته و بر زراعت این محصول تاثیرگذار بوده است. استفاده از ارقام مقاوم تنها راهکار مطمین و اجتناب ناپذیر برای مقابله با این بیماری است. در سال 1394 با استفاده از دو جمعیت نیمه‎خواهری تتراپلویید مقاوم به بیماری و تلاقی آن‎ها با چهار سینگل‎کراس منوژرم (7112 * SB36 ، 7112 * 31714 ، 452 * 31714 و 201-9 * 301-28) تعداد 8 هیبرید تریپلویید منوژرم تهیه شد، که در سال 1395 به‎همراه سه شاهد مقاوم به بیماری داخلی و خارجی و یک شاهد حساس در قالب یک آزمایش 12 رقمی در چهار منطقه آلوده خراسان، فارس، همدان و قزوین مقایسه محصولی شدند. آزمایش به‎صورت طرح بلوک‎های کامل تصادفی با شش تکرار اجرا گردید و هر کرت آزمایشی شامل یک خط به‎طول هشت متر و فاصله خطوط پنجاه سانتی‎متر بود. یادداشت‎برداری صفاتی نظیر تعداد بوته بعد از تنک، بوته گمشده، یکنواختی رشد، شدت سبزی برگ‎ها، و نمره آلودگی کرت در طول فصل رشد تا زمان برداشت آزمایش انجام گردید. در انتهای فصل ریشه‎های هر کرت برداشت، شمارش و توزین شد و از آن‎ها نمونه خمیر تهیه گردید که جهت تعیین خصوصیات تکنولوژیک به ستاد موسسه ارسال شد. باتوجه‎به نتایج حاصل در هر یک از مناطق، تنها ترکیبی که در کلیه مناطق از شرایط پایداری برخوردار بود و در گروه هیبریدهای موفق قرار گرفت، هیبرید شماره 4 یعنی ترکیب (201-9*301-28)*HSF-614-92 بود. این هیبرید در دو منطقه مشهد و شیراز کمترین نمره آلودگی را نیز به خود اختصاص داد. . واژه های کلیدی: چغندر قند، هیبرید تریپلویید، ریزومانیا، مقاومت