مطالعه رایزوباکترهای تحریک کننده رشد گیاه(PGPR) و ارزیابی توانایی آنها در القای رشد برنج

در طول فصل زراعی سال 1393، از شالیزارهای مناطق مختلف استان گیلان بازدید به عمل آمد و از خاک ریزوسفر گیاهان برنج شاداب و فاقد علایم آلودگی نمونه برداری انجام شد. جهت جداسازی، نمونه ها روی محیط کشت های اختصاصی ,Soil extract agar ,NA, King,B در تشتک های پتری کشت و پس از 72-48 ساعت کلنی های باکتری رشد یافته، انتخاب و خالص سازی شدند. از 71 جدایه جداسازی شده 50 عدد جدایه که تعداد کلنی آنها بیشتر بوده و خصوصیات منحصر به فرد داشته به عنوان نماینده جهت شناسایی اولیه توسط آزمایشات مرفولوژیکی، فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی انتخاب شدند. بعد از شناسایی اولیه جدایه ها، توانایی آنها در افزایش جوانه زنی بذر در تشتک پتری در آزمایشگاه در قالب یک طرح کاملا تصادفی ارزیابی گردید. اکثر جدایه ها روی پارامترهای مورد بررسی تاثیرات افزایشی نشان دادند. سپس باکتریهایی که در آزمایشگاه تاثیر معنی داری در این زمینه داشتند، اثر آنها روی افزایش رشد گیاه و عملکرد محصول برنج در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در شرایط گلدانی ارزیابی شدند. تاثیر جدایه ها همچنان به صورت افزایش معنی دار در اکثر صفات مورد بررسی در قیاس با شاهد بود. در آزمون گلدانی عملکرد و تا پایان مرحله رسیدگی بذور، ارتباط مستقیم و معنی داری بین افزایش زیست توده ی (وزن خشک ریشه و ساقه) گیاهان برنج مایه زنی شده با جدایه های فوق و افزایش عملکرد محصول دیده شد. در نهایت پس از شناسایی اولیه باکتری ها بر اساس خصوصیات فنوتیپی، شناسایی جدایه ها به کمک صفات مولکولی( توالی یابی ناحیه 16s r-DNA) صورت گرفت. بر اساس نتایج بدست آمده، جنس Bacillus spp. (78%) ، جدایه ی Alcaligenes faecalis (18%) و در نهایت نیز گونهPseudomonas oryzihabitans با 4% بیشترین تعداد جمعیت باکتری را داشتند که موفق به رشد برنج شدند. در نهایت مطابق با نتایج این تحقیق، جدایه ی Alcaligenes faecalis جدایه ی موفقی بود که حتی در شرایط غیر استریل (شرایطی مشابه مزرعه) توانست اثرات رشدی مثبتی روی میزبان برنج ایجاد نماید.کلمات کلیدی: برنج، باکتری تقویت کننده رشد، 16s r-DNA، ریزوسفر.