بدن دراماتیک

19 آبان 1405 - خواندن 3 دقیقه - 3 بازدید




تاثیر فرهنگ و بوم جغرافیایی بر تربیت بدن انسان، مسئله ای است که سال ها در مورد آن مطالعه و تامل می کنم. بحث های پراکنده ای در این زمینه برای کاربرد در تئاتر توسط نظریه پردازان حوزه تئاتر مطرح شده است. یوجینیو باربا در مورد بدن روزمره و روزمرگی استفاده انسان از بدن خود صحبت کرده است که البته همین روزمرگی برگرفته از تاثیرات فرهنگی و بوم جغرافیایی است. برای حرکات بدن، حتی در طول زندگی عادی نمی توان فرمول نوشت یا قاعده ساخت. مفصل ها و عضله ها در رابطه فشرده با زیست جغرافیایی و نسبت فرهنگی، به صورت ناآگاهانه تربیت می شود. همین جا است که تفاوت در اعمال روزمرگی ها نمایان می شود. مثلا در هند بدن انسان متواضع و خمیده است و در چین و ژاپن با حیا و استوار، در مقابل در خاورمیانه بدن انسان درونی و خجالتی، و در آفریقا بیرونی و منعطف و مظلوم است. در شمال اروپا نیز سخت و ویرانگر.

مسئله مطروحه در اینجا، کابرد بدن در تئاتر است و سوال اصلی این است که: آیا بدن انسان اساسا تربیت پذیر است یا صرفا در آمیختگی با فرهنگ و بوم جغرافیایی تربیت می شود و نشانه های نمایشی خود را بروز می دهد؟

جواب این سوال لازمه تحقیقات و نظاره های میدانی گسترده ای در جهان است که با دیدن و مطالعه ی رفتارهای بدن روزمره در تقابل با مسائل و عاطفه های یکسان، می توان به بن مایه های درک رفتارها و عکس العمل های بدن در شرایط مختلف رسید.

اینجا فرضیه ای مطرح می شود که آموزه های به یادگار مانده از میرهولد تا گروتفسکی تا باربا تا پینا باووش، را شاید نتوان به عنوان سرمشق به همه جهان تعمیم داد و چه بسا که در گاهی مواقع ممکن است موجب خطا شود. همه تلاش های تئاتر بدنی و فیزیکال ثبت شده در تاریخ ( در هند، ژاپن، اروپا، آمریکا و روسیه ) تفاوت های اساسی با هم دارند که برای همدیگر جذاب و شگفت انگیز هستند و این شگفتی، محصول نادیده های فرهنگی یکدیگر است.

فرضیه من معتقد است، بدن انسان در کاربرد دراماتیک قابل تربیت است ولی نه از طریق روش های ثبت شده در کتب و مقالات دانشمندان، بلکه با مطالعه بر روی فرهنگ و زیست بوم جغرافیایی خاص خود است که بدن شروع می کند به احساس کردن، اندیشیدن و حرف زدن و درست در همین جا است که عالم نشانه و معنا، سکوت و موسیقی، زیبایی و شگفتی در صحنه تئاتر به وجود می آورد.