چاره اندیشی در مورد پدیده مدعیان و شکات حرفه ای (ارائه شده به دادگستری استان فارس در تاریخ ۱۴۰۴/۰۱/۲۸)

چاره اندیشی در مورد پدیده مدعیان و شکات حرفه ای (ارائه شده به دادگستری استان فارس در تاریخ 1404/01/28)

پیرو دغدغه های موجود در خصوص پدیده مدعیان و شکات حرفه ای و آثار منفی آن بر روند دادرسی و حقوق شهروندان، متن تحلیلی ارائه گردید.

در این متن تلاش شده است تا ضمن تبیین ابعاد مختلف این پدیده، به علل و عوامل زمینه ساز آن پرداخته و راهکارهای مختلفی در سطوح قانونی، اداری، فرهنگی و آموزشی برای چاره اندیشی و کاهش آثار منفی آن ارائه گردد. پیشنهاداتی در زمینه تقویت سیستم های قانونی و اداری، نقش شوراهای حل اختلاف، هوشمندسازی سامانه های قضایی، آموزش عمومی حقوق شهروندی، تسهیل دسترسی به خدمات وکالت، و نقش رسانه ها و غیره در این متن مطرح شده است.

هدف از ارائه این متن، کمک به ارتقاء کارایی و عدالت در نظام و دستگاه قضایی و کاهش حجم پرونده های غیرضروری ناشی از فعالیت این دسته از افراد می باشد.

پدیده مدعیان و شکات حرفه ای، که در جوامع مختلف و در بسترهای گوناگون، از جمله مسائل حقوقی، سازمانی و حتی اجتماعی دیده می شود، می تواند آثار منفی قابل توجهی بر کارایی، عدالت، و سلامت روانی اشخاص و سیستم ها داشته باشد.

• مدعی حرفه ای شخصی است که به طور مکرر و با انگیزه­های غالبا غیرموجه مانند سودجویی، انتقام، جلب توجه، یا ایجاد مزاحمت ادعاهای مختلف را مطرح می کند. ادعاهای این اشخاص ممکن است مبنای قانونی یا منطقی ضعیفی داشته باشند و هدف اصلی از طرح آن ها نه احقاق حق، بلکه اهداف ثانویه باشد.

شاکی حرفه ای: شخصی که به طور برنامه­ریزی شده و با هدف ایجاد فشار، بهره برداری یا تخریب، شکایات متعدد و پی در پی را علیه اشخاص دیگر، سازمان ها و یا نهادها مطرح می کند. این شکایات ممکن است در ظاهر وجهه قانونی داشته باشد، اما در واقع با سوءنیت و با هدف استفاده ابزاری از فرآیندهای قانونی یا اداری مطرح می شوند.