بررسی مدل های پرکاربرد در ارزیابی آسیب پذیری آبخوان های کارستی

آبخوانهای کارستی یکی از منابع مهم آب آشامیدنی در سراسر جهان هستند. به دلیل جریان متلاطم، دارا بودن سرعت انتقال آب زیاد، زمان ماندگاری و خودپالائی کم و عدم فیلتراسیون، محیط کارست به خصوص نسبت به ورود، نگهداشت و انتقال آلاینده ها بسیار آسیب پذیر است. از اینرو ارزیابی آسیب پذیری و تهیه نقشه پهنه بندی آسیب پذیری با توجه به عوامل تاثیر گذار در چنین محیطی، راهکاری مهم در مدیریت منابع آب آن می باشد. بر همین مبنا در این تحقیق به معرفی و شرح مهمترین و پرکاربردترین مدل های ارزیابی آسیب پذیری آبخوان های کارستی از سال 1996 تا به امروز شامل مدل های EPIK، PI، RISKE، COP، PAPRIKA، PRESK، DRISPI، LEPT مبادرت گردید و در نهایت به نقاط ضعف و قوت هر یک در مقایسه با دیگر مدل ها اشاره شد. بر مبنای نتایج، مدل LEPT تنها در شرایطی که با توجه به امکانات و هزینه های در دسترس، اطلاعات کمی در اختیار می باشد توصیه می گردد و در غیر اینصورت تاکید می شود این مدل در ارزیابی های آلودگی محیط های کارستی با احتیاط مورد استفاده قرار گیرد و یا ترجیحا استفاده نگردد.

کلیدواژه ها:

آسیب پذیری ، آلودگی ، پهنه بندی ، کارست ، مدل