نظم شکلی در حکمت هنر اسلامی (با تاکید بر مفاهیم انتظام بخش هندسی در سایه حکمت اسلامی)

به طور ذاتی هر کسی می داند که نظم چیست، همه چیز در اطراف ما توسط نظمی وسیع، کنترل و هدایت می شود. بررسی چرایی نظم و چگونگی تفاوت دیدگاه انسان درباره نظم در طبیعت، علم و معماری از گذشته تا به امروز بوده است. در معماری امروز قواعد جدید نظم بیشتر از ناخودآگاه انسان نشات می گیرد در حالی که در گذشته نظم در طبیعت الهی بوده است و باعث وجود هندسه حقیقی و الهی می گردید. از این رو هندسه در معماری اسلامی بسیار با معنا بود و موجب می گردد حضور نظم به وضوح حس شود. قوانین و ضوابط شکل شناسی، معماری اسلامی را در یک کلام باید به پیروی آن از یک نظم هندسی دقیق و همه جانبه تعبیر کرد. معماری اسلامی در عین سادگی و صراحتی که در بناها دارد پر معنا و عمیق است. در معماری اسلامی به دلیل غنی بودن نظم هندسی، تمامی اشکال در نما و پلان مجموعه از جزء به کل تکرار می شود که متاسفانه در معماری معاصر این نظم رعایت نشده و موجب تنزل و افول معماری امروزه گشته است. در مقاله حاضر سعی بر آن است تا با بررسی هندسه در معماری اسلامی به نظم حقیقی در آن دوره اشاره کرد، که این مهم با بررسی چند نمونه از آثار دوران اسلامی حاصل گردیده است. روش تحقیق بصورت مطالعات کتابخانه ای می باشد. و در آخر به معماران پیشنهاد می شود با بهره گیری از مفاهیم گذشته در جهت تقویت معماری معاصر گام بردارند تا این تنزل معماری معاصر جبران شود.

کلیدواژه ها:

نظم ، حکمت ، هنر اسلامی ، هندسه