روغن زعفران و کاربردهای آن در طب سنتی ایران

با اینکه ایران مهد زعفران است و در گذشته طبیبان ایرانی از این گیاه برای تهیه دارو نیز استفاده می کردند، هنوز انواع فرآورده های آن در بازار زیاد نیست. روغن زعفران که از آن در کتاب های طب سنتی ایران با عناوین مختلفی چون دهن الزعفران و دهن الخلوق نام برده شده است، نمونه ای از فرآورده های مفیدی است که می تواند در صنعت داروسازی مورد استفاده قرار گیرد. به همین علت در این مقاله به معرفی روغن زعفران و کاربردهای آن در طب سنتی ایران پرداختیم. روش: اینمقاله یک بررسی مروری توصیفی است که از بیش از بیست کتاب اصلی از منابع طب سنتی ایران جمع آوری شده است. یافته ها: روغن زعفران که در کتاب های مختلف طب سنتی ایران با نام های دهن الزعفران، دهنالخلوع، دیافروقدمو و نیز قروقومعما به آن اشاره شده، دارای طبیعت گرم است. روش ساخت آن در منابع مختلف طب سنتی تفاوت هایی با هم دارد اما به طور کلی از ترکیب زعفران با قردومانا، قصب الذریره و مر صاف در روغن کنجد یا زیتون همراه با سرکه یا بدون آن به دست می آید. روغن زعفران که مسخن، منضچ و محلل است، بیشتر به صورت روغن مالی و چکاندن در بینی به کاربرده می شود. علاوه بر اثر بارز آرام بخشی و خواب آوری، در بهبود زخم ها، درمان التهاب پره جنب،گرفتگی عضلانی و همچنین تقویت قلب، معده، رحم و مثانه و کاهش درد آنها مؤثر است. بحث و نتیجه: با توجه به اثرات درمانی متعدد روغن زعفران که در متون طب سنتی ایران مطرح شده و تأیید اثربخشی برخی از آنها در تحقیقات جدید جادارد تا مطالعات بیشتربه شکل کارآزمایی بالینی در این زمینه انجام شود تا بتوان از این فرآورده دارویی برای درمان بیماری ها استفاده کرد.

کلیدواژه ها:

زعفران ، روغن زعفران ، روش ساخت ، طب سنتی ایران