شبیه سازی اثر تنش خشکی بر سطح برگ کلزای زمستانی رقم اکاپی

کلزا یکی از گیاهان مهم روغنی است که تنش خشکی از عوامل محدود کننده رشد و نمو آن به شمار می آید. بهبود رشد کمی و کیفی در شرایط آبیاری تقلیل یافته مستلزم استفاده از ابزار و رویه های مختلفی از جمله شبیه سازی است. مدل های شبیه سازی موجود، پیش بینی قابل قبولی برای رشد و نمو کلزا در شرایط واجد و فاقد تنش خشکی ارایه نمی دهند. بر همین اساس، در این بررسی، هدف به شبیه سازی اثر خشکی بر سطح برگ این گیاه معطوف گردید. طی یک آزمایش مزرعه ای با 4 تکرار در دانشگاه صنعتی شاهرود ، اثر 4 سطح خشکی (آبیاری به هنگام رسیدن مقدار آب خاک به 6% (شاهد)، 55% ، 45% و 35% ظرفیت مزرعه (FC)) بر رقم اکاپی کلزای زمستانی بررسی شد. شبیه سازی تغییرات سطح برگ سبز (Green leaf area) تک بوته در شرایط فاقد تنش، به صورت تفاضل بین سطح برگ کل و سطح برگ زوال یافته (Senescent leaf area) انجام شد. سپس، مناسب ترین تابع برای توصیف کمی تغییرات سطح نسبی برگ در سطوح مختلف خشکی انتخاب گردید . برای آزمون مدل شبیه سازی، از داده های مستقل استفاده شد . مجذور میانگین مربعات خطا ، عرض از مبدأ و شیب خط برای مقادیر پیش بینی شده توسط مدل به ترتیب برابر با 42/9 سانتی متر مربع ، 1/59-1/044 بود که بر مطلوبیت مدل دلالت دارد . ورودی مورد نیاز این مدل سطح حداکثر برگ (MXTPLA) و سطح تنش خشکی می باشد. به لحاظ اینکه در تک بوته، مقدار MXTPLA به شدت از تراکم تأثیر می پذیرد، لازم است در آزمایشات تکمیلی تأثیر تراکم بر آن بررسی شود.

کلیدواژه ها:

سطح برگ ، کلزای زمستانی ، شبیه سازی و زوال برگ