الگوهای حکمرانی خرید عمومی و سازوکارهای شفاف سازی مالی در فرآیندهای تدارکاتی شهرداری ها

خرید عمومی در شهرداری ها نقشی محوری در مدیریت مالی، ارائه خدمات شهری و تحقق حکمرانی خوب ایفا می کند. با این حال گسست میان واحد تدارکات و واحد مالی، ضعف در کنترل های داخلی و کاستی های شفافیت کارایی و پاسخگویی تدارکات شهری را محدود ساخته است. این مقاله با هدف تدوین چارچوبی مفهومی برای پیوند حکمرانی خرید با شفافیت مالی در فرآیندهای تدارکاتی شهرداری ها انجام شد. روش پژوهش مطالعه مفهومی مروری بود و داده ها از طریق جستجوی نظام مند در پایگاه های داخلی مرکز اطلاعات علمی، مجلات تخصصی، نورمگز و خارجی (Transparency International، ScienceDirect، OECD iLibrary) با کلیدواژه های مرتبط گردآوری و با روش تحلیل مضمون بررسی شدند. یافته ها نشان می دهند که حکمرانی خرید عمومی در شهرداری ها بر پنج رکن شفافیت، کنترل های داخلی، ردیابی جریان وجوه، پاسخگویی و سلامت استوار است. در بافت ایران چالش های اصلی شامل ناهماهنگی مقرراتی، ضعف در اجرای الزامات شفافیت و فقدان سامانه های یکپارچه ردیابی تعهدات و پرداخت ها است. بر این اساس چارچوبی مفهومی پیشنهاد شد که واحد تدارکات و واحد مالی را از طریق فرآیندهای بودجه ریزی، تعهدسنجی، تطبیق، اسناد و گزارش دهی به هم پیوند می دهد. این چارچوب می تواند مبنایی برای تدوین دستورالعمل های عملیاتی، طراحی سامانه های تدارکات الکترونیک و ارتقای پاسخگویی مالی در شهرداری ها باشد.

کلیدواژه ها:

حکمرانی ، خرید ، شفافیت ، مالی ، تدارکات ، شهرداری ، کنترل داخلی ، پاسخگویی