تحلیل چالش های نظام ارزی موثر بر صادرات غیرنفتی ایران با تاکید بر گذار از ارز ترجیحی به نظام ارز شناور مدیریت شده

نظام چندنرخی ارز در ایران که زمانی به عنوان ابزاری برای حمایت از معیشت مردم و تامین کالاهای اساسی طراحی شده بود، طی سالیان متمادی به یکی از عمیق ترین موانع ساختاری بر سر راه تجارت خارجی و به ویژه صادرات غیرنفتی تبدیل شده است. این مقاله با روش تحلیلی-توصیفی و با استفاده از داده های کتابخانه ای و گزارش های رسمی و پژوهش های علمی منتشر شده تا بهار ۱۴۰۶، به بررسی مهم ترین چالش های فراروی صادرکنندگان در دوران گذار از ارز ترجیحی (۲۸,۵۰۰ تومان) به سمت نرخ های توافقی و شناور می پردازد. یافته های تحقیق نشان می دهد که شکاف عمیق نرخ ها (چندنرخی)، بی ثباتی قوانین و مقررات بازگشت ارز حاصل از صادرات، پدیده رانت جویی نظام مند و شوک های ناشی از حذف ناگهانی یارانه ارزی چهار رکن اصلی این چالش ها را تشکیل می دهند. در پایان مقاله راهکارهایی مبتنی بر نظام شناور مدیریت شده همراه با هماهنگی انضباط مالی و بودجه ای و حمایت هدفمند از مصرف کننده نهایی به جای تامین کننده واسطه ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

ارز ، ترجیحی ، صادرات غیرنفتی ، نظام چندنرخی