ارزش گذاری اقتصادی منابع طبیعی و خدمات اکوسیستم

ارزش گذاری اقتصادی منابع طبیعی و خدمات اکوسیستم به عنوان یکی از ابزارهای کلیدی در مدیریت پایدار محیط زیست و توسعه اقتصادی مطرح است. هدف این پژوهش مرور و تحلیل رویکردهای مختلف ارزش گذاری در مطالعات داخلی و خارجی و ارائه تصویری جامع از نقاط قوت و محدودیت های هر روش می باشد. برای این منظور هفت مقاله منتخب شامل برآورد هزینه های خارجی پروژه ها، تحلیل رابطه رشد اقتصادی و آلودگی بر اساس فرضیه کوزنتس، ارزش گذاری خدمات اکوسیستمی باغ زیتون، سنجش ارزش های تفریحی پارک های جنگلی، بررسی کارایی زیست محیطی واحدهای تولیدی، ارزیابی مدل تجارت عادلانه و تحلیل اثر نابرابری درآمد بر کیفیت محیط زیست مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج نشان دادند که روش های مبتنی بر هزینه در سطح خرد توانسته اند ارزش خدماتی مانند تولید اکسیژن، ترسیب کربن و حفاظت خاک را به صورت ریالی محاسبه کنند و اهمیت منابع طبیعی را در معادلات اقتصادی آشکار سازند. مطالعات اقتصادسنجی در سطح کلان بیانگر رابطه پیچیده میان رشد اقتصادی و کیفیت محیط زیست بوده و نشان دادند که عدالت اجتماعی و توزیع درآمد نقش تعیین کننده ای در کاهش یا افزایش آلودگی دارند. همچنین یافته ها نشان دادند که واحدهای تولیدی اگرچه از نظر فنی کارا هستند اما از منظر زیست محیطی ناکارا عمل می کنند و هزینه های پنهان زیادی به جامعه تحمیل می کنند. جمع بندی پژوهش بیانگر آن است که ارزش گذاری اقتصادی منابع طبیعی و خدمات اکوسیستم باید در دو سطح خرد و کلان مورد توجه قرار گیرد. در سطح خرد محاسبه ارزش خدمات اکوسیستمی و هزینه های خارجی پروژه ها می تواند به تصمیم گیری های محلی کمک کند. در سطح کلان تحلیل رابطه میان رشد اقتصادی، نابرابری درآمد و کیفیت محیط زیست چارچوبی برای سیاست گذاری ملی و بین المللی فراهم می سازد. این نتایج تاکید می کنند که توسعه پایدار تنها زمانی محقق می شود که منافع اقتصادی، عدالت اجتماعی و حفاظت از محیط زیست به طور همزمان در نظر گرفته شوند.

کلیدواژه ها:

ارزش گذاری ، اقتصادی منابع طبیعی ، خدمات اکوسیستم ، کارایی زیست محیطی