اثر تعاملی سرمایه گذاری مستقیم خارجی و تجارت خارجی بر رشد اقتصادی ایران و شرکای عمده تجاری کاربرد الگوی خود توضیحی با وقفه های گسترده پنلی Panel- ARDL

با گسترش پدیده جهانی شدن تعامل میان تجارت بین المللی، سرمایه گذاری مستقیم خارجی و رشد اقتصادی به یکی از محورهای اساسی در تحلیل توسعه اقتصادی کشورها تبدیل شده است. افزایش همبستگی اقتصادی و ادغام بازارها نیز موجب شده است تا نقش این عوامل در تعیین مسیر رشد و رفاه اقتصادی، بیش از پیش برجسته شود. با توجه به اهمیت سرمایه گذاری مستقیم خارجی و تجارت خارجی و تاثیر آنها بر رشد و توسعه اقتصادی، مطالعه حاضر با استفاده از الگوی خود توضیحی با وقفه های گسترده پنلی (Panel- ARDL)، به ارزیابی اثرات کوتاه مدت و بلندمدت سرمایه گذاری مستقیم خارجی، تجارت خارجی و اثر تعاملی این دو متغیر بر رشد اقتصادی ایران و ۱۹ شریک عمده تجاری آن طی سال های ۲۰۲۳-۲۰۰۰ پرداخته است. نتایج حاصل از تخمین مدل نشان داد که سرمایه گذاری مستقیم خارجی، تجارت خارجی و سرمایه انسانی در کوتاه مدت و بلندمدت تاثیر مثبتی بر رشد اقتصادی کشورهای مورد بررسی داشته اند، اما در بلندمدت تاثیر آنها معنادار نشده است. بنابر نتایج متغیر تورم در کوتاه مدت اثرات منفی قابل توجهی بر رشد اقتصادی داشته است. همچنین تاثیر هم افزایی میان سرمایه گذاری خارجی و تجارت خارجی بر رشد اقتصادی، در کوتاه مدت و بلندمدت مثبت و معنادار بوده است. بر اساس نتایج توصیه می شود سیاست گذاران هماهنگی بین سیاست های اقتصادی و تجاری را در سطح بین المللی و داخلی تقویت و سیاست هایی که افزایش تجارت خارجی و سرمایه گذاری مستقیم خارجی را تشویق می کنند به عنوان اولویت های اصلی توسعه اقتصادی قرار دهند.

کلیدواژه ها:

تجارت ، تکنولوژی ، کشورهای در حال توسعه ، رشد اقتصادی ، تورم