عدالت رویه ای در فرایندهای وصول عوارض شهری نقش رفتار کارکنان و روسای درآمد در اعتمادسازی برای مودیان

وصول عوارض شهری فرایندی صرفا فنی نیست؛ بلکه کنشی اجتماعی - اداری است که در بستر تعامل مودیان با کارکنان و روسای درآمدهای شهرداری رخ می دهد. این مقاله مفهومی مروری با هدف تبیین نقش عدالت رویه ای در اعتمادسازی و تمکین داوطلبانه مودیان تدوین شده است. با مرور ادبیات بین المللی و پژوهش های فارسی زبان نشان داده می شود که ادراک مودیان از منصفانه بودن فرایندها، شفافیت، بی طرفی، حق بیان و رفتار (محترمانه) هم به صورت مستقیم و هم از مسیر تقویت اعتماد (شناختی و عاطفی) بر تمکین اثر می گذارد. یافته ها حاکی از آن است که این رابطه در شرایطی که مشروعیت نهاد یا قدرت قانونی ضعیف تر ادراک شود پررنگ تر می گردد. در بستر مدیریت شهری ایران، ناپایداری منابع، ابهام در اختیارات وضع و وصول و هزینه های پیگیری، اختلافات، حساسیت مودیان به کیفیت رفتار و شفافیت رویه را افزایش می دهد. بر این اساس مقاله چارچوبی سه لایه شامل عدالت رویه ای در نقطه تماس، اعتماد به مرجع درآمدی و تمکین داوطلبانه را پیشنهاد می کند و راهکارهایی نظیر استانداردسازی رفتار کارکنان، شفاف سازی فرایند اعتراض، ثبات تفسیر مقررات و پایش اعتماد را ارائه می دهد. نتیجه کلی آن است که سرمایه گذاری بر عدالت رویه ای در سطح خرد تعاملات درآمدی می تواند هم مشروعیت تصمیمات شهرداری و هم پایداری مالی مدیریت شهری را ارتقا دهد.

کلیدواژه ها:

عدالت رویه ای ، عوارض شهری ، اعتماد ، تمکین داوطلبانه ، رفتار کارکنان درآمد