تحلیل استراتژیهای تاب آوری زنجیره تامین با استفاده از مدیریت دانش برای بهبود عملکرد شرکت

زنجیره های تامین در شرایط امروزی با انواع گوناگونی از اختلالات دست و پنجه نرم می کنند؛ از بحران های ژئوپلیتیک و همه گیری ها گرفته تا نوسانات اقتصادی و بلایای طبیعی. در چنین فضایی، تاب آوری زنجیره تامین (SCR) که به عنوان ظرفیت پیش بینی، سازگاری، پاسخ دهی و بازیابی سریع از این قبیل شوک ها تعریف می شود، نقشی تعیین کننده در بقای سازمان ها دارد. پژوهش پیش رو با این هدف طراحی شده که استراتژی های تاب آوری زنجیره تامین را با تکیه بر مدیریت دانش و در جهت بهبود عملکرد شرکت مورد تحلیل قرار دهد. مدیریت دانش (KM) در اینجا نقش یک توانمندساز کلیدی را بازی می کند. این مفهوم از طریق فرایندهایی نظیر خلق، ذخیره سازی، تسهیم و بهره برداری از دانش آشکار و پنهان به تقویت قابلیت هایی مانند چابکی، همکاری، نوآوری اشتراکی و یادگیری سازمانی در سراسر زنجیره تامین کمک می رساند. روش کار در این پژوهش ترکیبی است شامل مرور سیستماتیک ادبیات و تحلیل مفهومی که بر پایه نظریه دانش بنیان و مدل های شناخته شده تاب آوری شکل گرفته. ما در اینجا به دنبال بررسی رابطه میان مدیریت دانش، راهبردهای تاب آوری از جمله افزایش flexibility، redundancy، visibility، همکاری نزدیک با تامین کنندگان و یادگیری (پویا) و ابعاد مختلف عملکرد شرکت شامل عملکرد مالی، عملیاتی، رضایت مشتری و مزیت رقابتی بوده ایم. آنچه از یافته ها برمی آید این است که مدیریت دانش هم به عنوان متغیر میانجی و هم به عنوان توانمندساز تاثیری مثبت و معنی دار بر تاب آوری زنجیره تامین می گذارد، و خود این تاب آوری نیز به نوبه خود عملکرد شرکت را ارتقا می دهد. از جمله راهبردهای کلیدی که در این تحقیق شناسایی شدند می توان به اشتراک گذاری دانش بین سازمانی، به کارگیری فناوری های جدید مثل بلاک چین، اینترنت اشیا و هوش مصنوعی در خدمت مدیریت دانش و همچنین نهادینه سازی فرهنگ یادگیری سازمانی اشاره کرد. در انتها، پیشنهادهایی عملیاتی برای مدیران صنعتی مطرح شده تا بتوانند با استفاده بهینه از سرمایه دانشی خود، تاب آوری زنجیره تامین را بالا ببرند و عملکرد سازمان را در محیط های پرنوسان بهبود بخشند. ضمن اینکه یافته های این پژوهش می تواند بستری برای تحقیقات تجربی آینده در صنایع ایران فراهم آورد.

کلیدواژه ها:

تاب آوری زنجیره تامین ، مدیریت دانش ، عملکرد شرکت ، استراتژیهای تاب آوری ، یادگیری سازمانی ، مزیت رقابتی