مبانی قانونی ایجاد شورا توسط دولت

قانون اساسی ایران مصوب ۱۳۵۸ درباره اختیار قوای مقننه و مجریه برای ایجاد شورا ساکت بود و اصلاحیه ۱۳۶۸ نیز فقط به هیات وزیران اجازه ایجاد شورا داد (اصول ۱۲۷ و ۱۳۸). از این رو، این پرسش جای طرح دارد که ایجاد شورا توسط نهادهای مختلف قوه مجریه برچه مبنایی استوار بوده است؟ در این پژوهش، به منظور پاسخ گویی به پرسش فوق به تحلیل قانون اساسی پرداخته و ملاحظه شد با توجه به اصل ممنوعیت تفویض اختیار در حقوق عمومی، اختیار ایجاد شورا به الزام آوری اختیارات شورا بستگی دارد. بر این اساس، ایجاد شورای الزام کننده منحصرا در چارچوب اصلاحیه اصل ۱۲۷ مجاز است. ایجاد شورای مشورتی چون مستلزم تفویض اختیار نیست، همواره توسط تمام نهادهای دولتی مجاز بوده است. ایجاد شورای پیشنهاددهنده به مرجع ایجادکننده شورا همواره توسط تمام نهادهای دولتی مجاز بوده است؛ اما ایجاد شورای پیشنهاددهنده به غیر مرجع ایجادکننده شورا، فقط در چارچوب اصلاحیه اصل ۱۳۸ مجاز است. به علاوه، به رغم اینکه ایجاد شورا توسط مجلس مغایر قانون اساسی است و از این رو، امکان تفویض اختیار ایجاد شورا از مجلس به دولت وجود ندارد؛ اما با توجه به اینکه شورای نگهبان، ایجاد هر سه نوع شورای فوق را توسط مجلس مجاز دانسته است، تفویض اختیار یادشده نیز مجاز است.

کلیدواژه ها:

Administrative Council ، Binding Council ، Recommending Council ، Consultative Council ، the Constitution of the Islamic Republic of Iran. ، شورای اداری ، شورای الزام کننده ، شورای پیشنهاددهنده ، شورای مشورتی ، قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران