ارزیابی اثر تلفیقی کود آلی مبتنی بر بیوچار و کود شیمیایی بر عملکرد زیره سبز (Cuminum cyminum L.)

به منظور بررسی اثر بیوچار و کود کامل NPK و تلفیق آن ها بر عملکرد و اجزاء عملکرد دو توده محلی زیره سبز (Cuminum cyminum L.)، آزمایشی به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با سه تکرار در مزرعه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی دانشگاه بیرجند طی سال زراعی ۱۴۰۴ انجام شد. تیمارهای آزمایش شامل کود شیمیایی (۲۰-۲۰-۲۰) NPK در سه سطح (صفر، ۴۰ و ۸۰ کیلوگرم در هکتار)، بیوچار در دو سطح (صفر و ۱۰ تن در هکتار) و دو توده محلی زیره سبز خوسف و سرایان بودند. نتایج نشان داد که صفات ریخت شناسی و عملکردی مورد مطالعه تحت تاثیر بیوچار و کود NPK قرار گرفتند و بین سطوح تیمارهای کودی بیوچار و NPK اختلاف آماری معنی داری وجود داشت. همچنین نتایج نشان دهنده تفاوت معنی دار بین دو توده مورد مطالعه بود. نتایج نشان دهنده برتری توده خوسف نسبت به توده سرایان با دارا بودن بیشترین میزان صفات رشدی و عملکردی بود. بیشترین میزان عملکرد دانه و عملکرد بیولوژیک از توده خوسف، کاربرد ۱۰ تن در هکتار بیوچار و کاربرد ۴۰ کیلوگرم در هکتار NPK به دست آمد. همچنین نتایج نشان داد که بین سطوح ۴۰ و ۸۰ کیلوگرم در هکتار NPK تفاوت معنی داری وجود نداشت. از آنجایی که کاربرد ۴۰ کیلیوگرم در هکتار NPK منجر به افزایش ۲۴ درصدی عملکرد دانه توده خوسف نسبت به شاهد گردید، بنابراین کاربرد ۴۰ کیلوگرم در هکتار NPK برای حصول عملکرد قابل قبول توصیه می گردد که ضمن کاهش هزینه های مصرفی (نسبت به کاربرد ۸۰ کیلیوگرم در هکتار) از آلودگی زیست محیطی نیز جلوگیری می گردد. با توجه به نتایج این آزمایش می توان نتیجه گرفت که کاربرد بیوچار ضمن کاهش مصرف کودهای شیمیایی و کم شدن اثرات سوء زیست محیطی، روش مناسبی برای تولید سالم و پایدار گیاه دارویی زیره سبز باشد.

کلیدواژه ها:

ارقام ، عملکرد بیولوژیک ، عملکرد دانه ، NPK