تحلیل و طبقه بندی سیل خیزی واحدهای هیدرولوژیک مستقل حوزه آبخیز پسیخان استان گیلان با استفاده از شاخص ترکیبی سیل خیزی (FSI)

سیل یکی از مهم ترین مخاطرات طبیعی در حوزه های آبخیز است که می تواند خسارات جدی به محیط زیست و جامعه وارد کند. ارزیابی سیل خیزی در آبخیزداری، مبنای اصلی برای اولویت بندی اقدامات مدیریتی و حفاظتی در واحدهای هیدرولوژیک است. این پژوهش با هدف ارزیابی و طبقه بندی سیل خیزی واحدهای هیدرولوژیک حوزه آبخیز پسیخان در استان گیلان انجام شده است. حوزه مورد مطالعه یکی از مهم ترین زیرحوضه های ورودی به تالاب بین المللی انزلی به شمار می رود. اهمیت این حوزه از آن جهت است که شدت رواناب و بار رسوبی منتقل شده از آن می تواند نقش تعیین کننده ای در تشدید رسوب گذاری، تغییرات هیدرولوژیک و کاهش کارکردهای اکولوژیک تالاب انزلی داشته باشد. بدین منظور از شش فاکتور موثر شامل عدد منحنی رواناب (CN)، ضریب کشیدگی (Re)، تراکم زهکشی (Dd)، شیب میانگین، حداکثر بارش روزانه (دوره بازگشت ۲۵ساله) و مساحت واحد استفاده شد. فاکتورها با روش Min–Max نرمال سازی و سپس با وزن دهی علمی (بارش ۳۰درصد، شیب ۲۰درصد، تراکم و CN هرکدام ۱۵درصد، ضریب کشیدگی و مساحت هرکدام ۱۰درصد) در قالب شاخص ترکیبی سیل خیزی (FSI) تلفیق شدند. نتایج نشان داد واحدهای ۲-۴P و ۳-۴ P بالاترین مقدار سیل خیزی را دارند و به عنوان نواحی بحرانی معرفی می شوند. یافته ها اهمیت مدیریت بالادست حوزه پسیخان را به منظور کاهش خسارات سیلاب و کنترل ورود رواناب و رسوبات به تالاب انزلی برجسته می سازد.

کلیدواژه ها:

سیل خیزی ، نرمال سازی ، عددCN ، تراکم زهکشی ، حوزه پسیخان