نقش صندوق های توسعه شهری و اوراق مشارکت در تامین مالی پایدار مدیریت شهری ایران

رشد شتابان شهرنشینی و افزایش مسئولیت های مدیریت شهری در ایران، ضرورت دستیابی به منابع مالی پایدار و فراتر از درآمدهای سنتی مانند عوارض ناپایدار ساخت وساز را اجتناب ناپذیر ساخته است. در این میان، نهادهای مالی تخصصی و ابزارهای نوین تامین مالی، به عنوان راهکارهای مکمل و موثر مطرح شده اند. این مقاله به بررسی نقش دو عنصر کلیدی یعنی صندوق های توسعه شهری (با تاکید بر صندوق توسعه شهری و روستایی کشور) و اوراق مشارکت شهرداری ها در تامین مالی پروژه های عمرانی و زیرساختی شهرهای ایران می پردازد. پژوهش با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و با بهره گیری از منابع کتابخانه ای، اساسنامه ها و مقالات معتبر، چارچوب قانونی، کارکردها و چالش های پیش روی این دو نهاد را واکاوی می کند. یافته ها نشان می دهد که صندوق توسعه شهری به عنوان یک نهاد مالی عمومی و تخصصی، با هدف تجمیع منابع و ارائه تسهیلات هدفمند به شهرداری ها و دهیاری ها شکل گرفته است. در سوی دیگر، اوراق مشارکت به عنوان ابزاری برای جذب نقدینگی بخش خصوصی و مردمی در پروژه های مشخص (به ویژه پروژه های انتفاعی) عمل می کند. با وجود مزایای متعدد، هر دو ابزار با چالش هایی نظیر ناپایداری منابع، ضعف در جلب اعتماد عمومی، بروکراسی پیچیده اداری و عدم تطابق با نیازهای واقعی شهری مواجه هستند. نتیجه گیری مقاله بر لزوم تحول در شیوه های تامین مالی، تقویت شفافیت و انضباط مالی، توسعه مشارکت عمومی-خصوصی و استفاده از تجارب بین المللی برای کارآمدسازی این دو نهاد تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

صندوق توسعه شهری ، اوراق مشارکت ، تامین مالی شهری ، درآمدهای پایدار ، مدیریت شهری