تحلیل تطبیقی انسجام در غزل "آشتی" از مولوی و ترجمه عربی آن به شعر توسط ویکتور الکک در پرتو زبان شناسی نقشگرای نظام مند

زبان شناسی جدید علاقه مند بوده است که جمله را از نظر حدود و ساختار آن به عنوان صورت زبانی مستقل از ساختار دستوری دیگر مورد مطالعه قرار دهد و آن را بزرگترین واحد زبانی بداند. پژوهشگران هر کدام به روش خود در این زمینه کار کردند تا اینکه متوجه شدند که کار با جمله امکان محدودی است و همین امر باعث شد که خواهان بازکردن مطالعه زبان شناسی برای مطالعه متن به عنوان یک کل باشند که در آن علم جدیدی به نام زبان شناسی متن ظاهر شد که وظیفه بررسی انسجام متون را بر عهده دارد. این موضوع مبتنی بر یک پیش فرض منطقی است و آن این که متن فقط دنباله ای از جملات نیست، بلکه یک واحد زبانی کامل است که با انسجام و هماهنگی مشخص می شود. یکی از نظریه های زبانشناسی که در حال حاضر در تحلیل متون ادبی مورد استفاده قرار می گیرد، نظریه کارکردی سیستمی هالیدی است. در این رویکرد، زبان ابزار اولیه انتقال فرهنگ است و هر عنصر بر اساس نقشی خاص در نظام کلی زبان ارائه می شود. این رویکرد متن محور شامل ابزارهای مختلفی برای نشان دادن انسجام در متن برای انتقال بهتر مفاهیم ذهنی گوینده است. این نظریه بخش های مختلفی دارد که یکی از آنها عوامل انسجام متن است. هدف اصلی در بحث انسجام متنی این است که بررسی کنیم نویسنده چگونه محتوای متنوع و گسترده خود را سازماندهی می کند و به کار خود انسجام می بخشد. در این مقاله یکی از قصاید کوتاه مولوی با عنوان «آشتی» و ترجمه عربی آن به شعر توسط ویکتور الکک بر اساس معیارهای نظریه هالیدی و حسن در دو محور عمودی و افقی مورد بررسی قرار گرفت. پس از ارزیابی مولفه های این نظریه و جست و جوی نمونه های انسجام بخش آن در شعر مولوی و ویکتور الکک، با توجه به روش توصیفی- تحلیلی، این نتایج حاصل شد که عناصر انسجام دستوری و واژگانی و همه کلمات آن مانند یک زنجیر در شعر مولوی و ویکتور الکک به یکدیگر مرتبط است. انسجام واژگانی آنها بسیار بیشتر از انسجام دستوری آن است.

کلیدواژه ها:

Textual Cohesion ، Rumi’s Ghazal “Ashti” ، Victor al‑Kik’s Verse Translation ، Systemic Functional Linguistics ، انسجام متن ، غزل آشتی مولوی ، ترجمه منظوم ویکتور الکک ، زبان شناسی نقشگرا