اعتبارسنجی فقهی و حقوقی تاثیر اعمال نماینده هوشمند بر تعهدات اصیل

در دوران معاصر با گسترش فناوری های هوشمند و افزایش حجم معاملات، به کارگیری «نمایندگان هوشمند» برای انعقاد قراردادها توسط تجار و شرکت ها رواج یافته است. پرسش محوری این پژوهش، بررسی اعتبار حقوقی قراردادهای منعقده توسط این نمایندگان و تحلیل تاثیر اعمال آنان بر تعهدات اصیل است؛ با این استدلال که ابزارهای مذکور فاقد اراده مستقل بشری هستند. این تحقیق با روش توصیفی - تحلیلی و گردآوری اطلاعات کتابخانه ای به این نتیجه دست یافته است که می توان با تمسک به ادله فقهی و حقوقی، اعتبار این گونه قراردادها را توجیه کرد. از منظر حقوقی، انگاره هایی مانند «عدم لزوم قصد اختصاصی»، «ایجاب یک طرفه»، «اعطای شخصیت حقوقی به نماینده هوشمند» و «مکتب ظاهری» مطرح شده اند که نگارندگان ضمن نقد دیدگاه های چهارگانه پیش گفته، نظریه جدیدی با عنوان «اراده امتدادی تفویضی» را پیشنهاد کرده اند و باور دارند که با تمسک به آن می توان تاثیر اعمال نماینده قراردادی هوشمند را توجیه کرد. در حوزه فقه نیز ضوابطی مانند «نفی عسر و حرج»، «سلطنت» و « سیره مستحدثه خردمندان» پشتوانه مشروعیت و اثرگذاری اعمال نماینده هوشمند بر تعهدات اصیل شناخته می شوند.

کلیدواژه ها:

مبانی فقهی و حقوقی ، اعمال نماینده قراردادی ، نماینده هوشمند ، سیره مستحدثه عقلا ، قاعده سلطنت ، اصیل