استفاده از رگرسیون کوآنتایل در بررسی برخی خصوصیات منحنی شیردهی گاوهای شیری ایران

هدف از پژوهش کنونی، بررسی ویژگی های  منحنی شیردهی گاوهای شیری ایران با استفاده از رگرسیون کوآنتایل (چندکی) بود. داده­های مورد استفاده شامل ۱۵۶۴۷۸۶۷ رکورد روز آزمون شیر بود که از ۹۸۴۶۹۰ راس گاو در ۵۷۹ گله موجود در ۲۶ استان کشور گردآوری شدند. ابتدا، رکوردهای روز آزمون شیر در ترکیب­های مختلف نوبت زایش–فصل زایش (و مشتمل بر ۲۰ ترکیب) با استفاده از یک مدل خطی تجزیه و تحلیل شدند. سپس، در هر یک از ترکیبات مزبور، میانگین حداقل مربعات رکوردهای روز آزمون شیر در فاصله­ روزهای ۴ تا ۳۰۵ شیردهی، در تابع خطی شده گامای وود و با روش رگرسیون کوآنتایل، مورد استفاده قرار گرفتند. نتایج نشان داد با بالا رفتن چندک­های رکوردهای روز آزمون شیر، مقدار تولید شیر در اوج شیردهی، افزایش می­یابد. زمان رسیدن به اوج شیردهی و میزان تداوم شیردهی در چندک­های پایینی، بزرگ­تر از چندک­های بالایی رکوردهای روز آزمون شیر بودند. در تمامی چندک­ها، کمترین و بیشترین میانگین زمان رسیدن به اوج شیردهی (۹۲/۵۰ و ۳۶/۹۳ روز) و میزان تداوم شیردهی (۶۴/۶ و ۳۷/۷) به­ترتیب مربوط به گاوهایی بود که در پاییز زایش داشتند و در دوره­های شیردهی سوم یا اول بودند (۰۵/۰P<). در رابطه با مقدار تولید شیر در اوج شیردهی، گاوهای زایمان کرده در بهار که دوره­ اول شیردهی را شروع کرده بودند، کمترین میانگین (۸۴/۳۱ کیلوگرم) و گاوهای زایمان کرده در پاییز که دوره­ چهارم شیردهی را شروع کرده بودند، بیشترین میانگین (۴۳/۴۰ کیلوگرم) را دارا بودند (۰۵/۰P<). با توجه به نتایج تحقیق حاضر، چنان­چه قرار باشد در امر ارزیابی ژنتیکی گاوهای شیری ایران برای صفت تولید شیر از اطلاعات دوره­های مختلف شیردهی استفاده شود، ضروری خواهد بود تا تغییرات یاد شده در صفات شیردهی، مدنظر قرار گیرند، به­ویژه هنگامی که از مدل­های روز آزمون جهت تجزیه ژنتیکی منحنی شیردهی استفاده می­ شود.

کلیدواژه ها:

تابع وود ، تولید شیر ، خصوصیات شیردهی ، رگرسیون کوآنتایل ، گاو شیری