شناسایی و رتبه بندی ابعاد، مولفه ها و شاخص های قضاوت درباره اهمیت

هدف: هدف از پژوهش حاضر، واکاوی ابعاد، مولفه ها و شاخص های موثر بر قضاوت درباره اهمیت از دیدگاه تهیه کنندگان، استفاده کنندگان و حسابرسان صورت های مالی می باشد. روش: روش پژوهش حاضر رویکرد آمیخته است که در این راستا ترکیبی از روش تحلیل مضمون و فراترکیب مورد استفاده قرار گرفته است؛ همچنین به منظور تعیین وزن هریک از شاخص های احصا شده از نتایج بخش کیفی، از رویکرد دلفی فازی استفاده شده است. پژوهش حاضر در مقطع زمانی سال ۱۴۰۳ صورت پذیرفته است و جامعه آماری شامل: اساتید خبره و مجرب دانشگاه، مدیران اجرایی و مالی شرکت های پذیرفته شده در بورس اوراق بهادار تهران، ممیزان مالیاتی، کارشناسان رسمی دادگستری در رشته حسابداری و حسابرسی، سهامداران و سرمایه گذاران، تحلیل گران مالی، مدیران ارشد اعتباردهندگان، اعضای شورای جامعه حسابداران رسمی، مدیران ارشد سازمان حسابرسی و شرکای موسسه های حسابرسی می باشد. روش نمونه گیری در بخش کیفی از نوع ترکیبی هدفمند می باشد که ۲۱ مصاحبه نیمه ساختاریافته با میانگین وزنی ۴۲ دقیقه صورت پذیرفته است. نمونه آماری بخش دلفی فازی نیز، ۷۵ نفر از اعضای جامعه آماری بخش کیفی می باشد.یافته ها: نتایج پژوهش حاضر در پنج بعد اصلی شامل: ۱) عامل وظیفه: مولفه تمرکز (۶ شاخص)؛ مولفه مسئولیت (۴ شاخص)؛ مولفه محدودیت (۱۱شاخص)؛ ۲) عامل شخص حسابرس شامل: مولفه روان شناسی (۶ شاخص)؛ ویژگی تجربی و شخصی (۵ شاخص) و ویژگی اخلاق حرفه ای (۳ شاخص)؛ ۳) عامل موسسه حسابرسی شامل: مولفه ماهیت و اندازه موسسه (۵ شاخص)؛ رتبه و تخصص موسسه (۶ شاخص) و ویژگی شرکا (۳ شاخص)؛ ۴) عامل محیطی شامل: اقتصادی (۹ شاخص)، فرهنگی و ساختاری (۱۰ شاخص) و قانونی و نظارتی (۱۲ شاخص) و ۵) تعاملات بین فردی و بیرونی شامل: مدیران و مالکان (۵ شاخص)؛ مجامع حرفه ای و نهاد ناظر (۷ شاخص) و استانداردها و قوانین (۴ شاخص) شناسایی گردید.نتیجه گیری: نتایج آزمون دلفی فازی پژوهش نشان داد که دانش مالی مدیران برای تصمیم گیری، دانش فنی حسابرسان درباره قضاوت های بااهمیت و دیدگاه مدیریت نسبت به نقش و مسئولیت های حسابرسان، از دیدگاه تهیه کنندگان، استفاده کنندگان و حسابرسان صورت های مالی، در اولویت اول از شاخص های قضاوت درباره اهمیت قرار دارند.دانش افزایی:  مهم ترین دستاورد این پژوهش، ایجاد درک مشترک از واژه اهمیت در گزارشگری مالی بین گروه های سه گانه تهیه کنندگان، حسابرسان و استفاده کنندگان گزارش های مالی می باشد که می تواند به کاهش شکاف و ایجاد همگرایی بین دیدگاه های هر سه گروه کمک کند.

کلیدواژه ها:

تحریف و اشتباه ، قضاوت درباره اهمیت ، ویژگی های حسابرس ، ویژگی های موسسه حسابرسی ، ویژگی های محیط