طراحی و اعتبارسنجی مربی هوشمند تطبیقی مبتنی بر هوش مصنوعی مولد برای شناسایی و پرورش استعداد حل مسئله ی هنرجویان در مسیر المپیادهای مهارتی رشته شبکه و نرم افزار رایانه

تحول سریع هوش مصنوعی مولد امکان گذار از آموزش یکسان و محتوامحور به سمت محیط های یادگیری پویا فردمحور و داده محور را فراهم کرده است. این تحول در آموزش های فنی و حرفه ای اهمیت ویژه ای دارد؛ زیرا شایستگی حرفه ای هنرجو تنها با سنجش دانش نظری قابل اندازه گیری نیست و توانایی هایی مانند تحلیل مسئله، عیب یابی، تفکر الگوریتمی، انتخاب راهبرد حل مسئله، غیر روتین، خلاقیت و مدیریت زمان نیز باید مورد توجه قرار گیرند. این ضرورت در مسیر آماده سازی هنرجویان مستعد برای المپیادها و رقابت های مهارتی دو چندان است. هدف پژوهش حاضر طراحی و اعتبارسنجی یک «مربی هوشمند» تطبیقی مبتنی بر هوش مصنوعی مولد است که بتواند با تحلیل مستمر عملکرد هنرجو، یک پروفایل چند بعدی از شایستگی های او ایجاد کرده، شکاف های مهارتی را شناسایی و متناسب با وضعیت یادگیرنده چالش های شبه المپیادی تولید و مسیر تمرینی بعدی را پیشنهاد کند. چارچوب پیشنهادی از شش مولفه اصلی شامل پایگاه دانش شایستگی، پروفایل پویای هنرجو، موتور تشخیص شکاف مهارتی، موتور تولید چالش مبتنی بر هوش مصنوعی مولد، موتور ارزیابی فرایند حل مسئله و موتور توصیه گر مسیر یادگیری تشکیل شده است. در این مدل، ارزیابی صرفا بر پاسخ نهایی متکی نیست؛ بلکه فرایند حل مسئله شامل تحلیل موقعیت، تشکیل فرضیه، انتخاب راهبرد، اجرای راه حل، آزمون، اصلاح خطا و توضیح استدلال نیز ثبت و تحلیل می شود. برای جلوگیری از تولید محتوای نامعتبر، خروجی مدل زبانی از طریق بازیابی اطلاعات از پایگاه دانش، قواعد کنترل کیفیت و نظارت هنرآموز بررسی می شود. همچنین شاخصی با عنوان شاخص آمادگی «المپیادی» برای پایش پویا و غیرقطعی ظرفیت عملکردی هنرجو پیشنهاد می شود. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش طراحی محور و اعتبارسنجی محور است. اعتبار محتوایی مدل با مشارکت متخصصان آموزش فنی و حرفه ای، هنرآموزان رشته شبکه و نرم افزار و متخصصان هوش مصنوعی بررسی می شود. همچنین برای ارزیابی اثربخشی طرح، شبه آزمایشی پیش آزمون - پس آزمون با گروه کنترل پیشنهاد می شود. نوآوری پژوهش در تبدیل هوش مصنوعی مولد از یک ابزار تولید سوال یا پاسخ به یک مربی تطبیقی انسان در حلقه است که بر اساس داده های عملکردی مسیر رشد مهارتی هنرجو را تنظیم می کند. خروجی پژوهش می تواند مبنای توسعه یک نمونه اولیه قابل پیاده سازی برای شناسایی و پرورش هنرجویان مستعد رشته شبکه و نرم افزار در مسیر المپیادهای مهارتی قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی مولد ، یادگیری تطبیقی ، مربی هوشمند ، استعدادیابی ، تحلیل یادگیری ، حل مسئله ، المپیاد مهارتی ، آموزش فنی و حرفه ای ، شبکه و نرم افزار