طراحی و پیاده سازی یک زبان خاص دامنه (DSL) داخلی مبتنی بر زبان برنامه نویسی پایتون برای مدیریت یکپارچه کسب وکارهای کوچک

بر کسب وکارهای کوچک و متوسط علیرغم نقش انکارناپذیرشان در چرخه اقتصادی کشورها معمولا با دشواری های فراوانی در مسیر پیاده سازی سیستم های مدیریتی کارآمد روبرو هستند. نرم افزارهای عمومی موجود یا بسیار گران قیمت هستند یا آن چنان پیچیده اند که استفاده از آن ها برای یک مجموعه کوچک خود به مسئله ای تازه بدل می شود. از سوی دیگر زبان های برنامه نویسی متداول هر چند توانمند برای بیان مستقیم مفاهیم حوزه کسب وکار زبانی خشک و دیریاب دارند. در این مقاله تلاش شده است تا با طراحی یک زبان خاص دامنه (DSL) داخلی این فاصله پر شود. این DSL که بستر زبان برنامه نویسی پایتون سوار شده با الهام از اصول مطرح شده در کتاب Domain-Specific Languages مارتین فاولر و با تکیه بر سه رکن اصلی - مدل معنایی، غنی رابط روان برای توسعه دهندگان و زبانی خوانا برای متخصصان حوزه - شکل گرفته است. معماری پیشنهادی در چهار لایه سامان یافته و پیاده سازی آن با بهره گیری از الگوهایی چون Method Chaining و Context Managers انجام شده است. نتایج ارزیابی های انجام شده که در قالب یک مطالعه موردی در یک فروشگاه آنلاین کتاب دنبال شده حاکی از کاهش ۴۰ درصدی زمان توسعه، کاهش ۵۰ درصدی حجم کد، و کاهش ۳۰ درصدی خطاهای برنامه نویسی است. همچنین ۸۰ درصد از مدیران کسب وکار شرکت کننده در این مطالعه، کد حاصل از DSL را قابل فهم ارزیابی کرده اند. به نظر می رسد طراحی DSLهای اختصاصی با رویکردی که در این مقاله دنبال شده بتواند راهگشای بسیاری از دشواری های توسعه نرم افزار در حوزه کسب وکارهای کوچک باشد.

کلیدواژه ها:

زبان خاص ، دامنه ، DSL ، داخلی ، مدل ، معنایی ، رابط ، روان ، مدیریت کسب و کار ، زبان برنامه نویسی پایتون ، بهره وری نرم افزار