تحلیل عوامل موفقیت استارت آپ های ایرانی در اکوسیستم کسب وکار الکترونیک با رویکرد مدل کسب وکار ناب

در سال های اخیر، رشد فزاینده اقتصاد دیجیتال و گسترش کسب وکارهای الکترونیک، نقش استارت آپ ها را به عنوان بازیگران کلیدی نوآوری و توسعه اقتصادی بیش از پیش برجسته ساخته است. با وجود این، شواهد نشان می دهد که نرخ شکست استارت آپ های ایرانی، به ویژه در سال های ابتدایی فعالیت، همچنان بالاست و این امر ضرورت بررسی عوامل موفقیت این کسب وکارها را آشکار می سازد. بر این اساس، پژوهش حاضر با هدف تحلیل عوامل موفقیت استارت آپ های ایرانی در اکوسیستم کسب وکار الکترونیک با رویکرد مدل کسب وکار ناب انجام شده است. این پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر روش توصیفی–پیمایشی است و در چارچوب رویکرد کمی انجام شده است. جامعه آماری پژوهش شامل مدیران، بنیان گذاران و اعضای کلیدی استارت آپ های ایرانی فعال در حوزه کسب وکار الکترونیک بوده و داده ها از طریق پرسشنامه محقق ساخته گردآوری شده است. تجزیه وتحلیل داده ها با استفاده از آمار توصیفی و استنباطی و با هدف بررسی روابط میان مولفه های مدل کسب وکار ناب و موفقیت استارت آپ ها صورت گرفته است. یافته های پژوهش نشان می دهد که مدل کسب وکار ناب تاثیر مثبت و معناداری بر موفقیت استارت آپ های ایرانی دارد. در این میان، مولفه های شناخت مشتری و اعتبارسنجی بازار، ارزش پیشنهادی شفاف و مسئله محور، یادگیری مستمر و استفاده از بازخوردهای بازار، بیشترین نقش را در تبیین موفقیت استارت آپ ها ایفا می کنند. همچنین نتایج حاکی از آن است که مدیریت بهینه منابع محدود و برخورداری از حمایت های اکوسیستمی، هرچند با شدت کمتر، اما به طور معنادار بر موفقیت استارت آپ ها اثرگذار است. در مجموع، نتایج پژوهش نشان می دهد که موفقیت استارت آپ های ایرانی در اکوسیستم کسب وکار الکترونیک، پدیده ای چندبعدی و فرایندمحور است که از تعامل مولفه های درونی مدل کسب وکار ناب با شرایط محیطی و نهادی ناشی می شود. یافته های این پژوهش می تواند به عنوان مبنایی تحلیلی برای بهبود تصمیم گیری های مدیریتی استارت آپ ها، ارزیابی فرصت های سرمایه گذاری و طراحی سیاست های حمایتی در حوزه اقتصاد دیجیتال کشور مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

استارت آپ های ایرانی ، کسب وکار الکترونیک ، اکوسیستم کسب وکار ، مدل کسب وکار ناب ، عوامل موفقیت