رویکرد حقوق قراردادهای ایران و حقوق تجارت بین الملل به حق حبس مطالعه ای تطبیقی

حق حبس، یکی از اصول بنیادین در حقوق قراردادهاست که به طرفین معامله اجازه می دهد تا در صورت عدم ایفای تعهد از سوی طرف مقابل از اجرای تعهد خویش خودداری نمایند. این حق ابزاری مهم برای تضمین اجرای قراردادها و پیشگیری از تضییع حقوق طرفین محسوب می شود. پژوهش حاضر با هدف بررسی تطبیقی رویکرد حقوق قراردادهای ایران و حقوق تجارت بین الملل به حق حبس، به تحلیل مبانی نظری، قلمرو شرایط، اعمال آثار و محدودیت های این حق در هر دو نظام حقوقی می پردازد. در این راستا ضمن واکاوی آموزه های فقه امامیه، مقررات قانون مدنی و قانون تجارت ایران به بررسی اصول کلی حاکم بر حق حبس در حقوق تجارت بین الملل از جمله کنوانسیون بیع بین المللی کالا، اصول پیمان های تجاری بین المللی و مقررات اینکوترمز پرداخته می شود. روش تحقیق حاضر، توصیفی-تحلیلی و با رویکرد تطبیقی است که با اتکا به منابع کتابخانه ای، فقهی، حقوقی و رویه قضایی صورت گرفته است. نتایج تحقیق نشان می دهد که هر چند اصل کلی پذیرش حق حبس در هر دو نظام حقوقی مشابه است اما در برخی جزئیات مانند حدود و ثغور اعمال آن، ارتباط آن با سایر اسباب سقوط تعهدات و نحوه جبران خسارت ناشی از اعمال ناروای آن تفاوت هایی مشاهده می شود. یافته های این پژوهش می تواند در راستای تقویت مبانی حقوقی قراردادها در نظام حقوقی ایران و همچنین در تعاملات تجاری بین المللی راهگشا باشد.

کلیدواژه ها:

حق حبس ، حقوق قراردادها ، حقوق تجارت بین الملل ، کنوانسیون بیع بین المللی کالا ، اینکوترمز