تاب آوری استراتژیک در صنعت انرژی بومی سازی پاسخ های روسیه به تحریم ها برای زنجیره ارزش، نفت، گاز و پتروشیمی ایران

پژوهش حاضر با هدف واکاوی و بومی سازی استراتژی های تاب آوری در برابر شوک های ژئوپلیتیک و تحریمی، به بررسی تطبیقی تجربیات شرکت های انرژی روسیه و ارائه الگوی گذار استراتژیک برای زنجیره ارزش، نفت، گاز و پتروشیمی ایران می پردازد. این مطالعه از نظر متدولوژیک یک پژوهش مروری - تطبیقی یکپارچه است که در آن متون و گزارش های تحلیلی مرتبط با صنعت انرژی در بازه زمانی ۲۰۱۴ تا ۲۰۲۴ از طریق جستجوی ساختاریافته گردآوری شده و با رویکرد تماتیک و تحلیل نهادی تطبیقی بر مبنای لنز نظری قابلیت های پویا تحلیل شده اند. بررسی ها نشان می دهد اتکای افراطی برخی شرکت های روسی به مدل های یکپارچگی عمودی و دارایی محور در شرایط تحریم منجر به کاهش چابکی عملیاتی و بروز عارضه انجماد محوری شده است و عبور از این چالش استراتژیک نیازمند بازپیکربندی معماری شرکتی به سمت یکپارچگی مجازی است. خروجی این سنتز تطبیقی در قالب گزاره استراتژیک تدوین گردید که بر توسعه شبکه های منعطف مشارکت های غیرمتمرکز و مدل های کسب وکار سبک دارایی تاکید دارند. در نهایت نتیجه گیری می شود که به منظور اجتناب از تله های استراتژیک و قفل شدگی منابع که در بخش هایی از صنعت روسیه تجربه شد شرکت های انرژی و پتروشیمی ایران باید پارادایم تاب آوری خود را از مقاومت انفعالی و حجم محور به تاب آوری چابک و شبکه محور ارتقا دهند؛ چرا که استقرار ساختار یکپارچگی مجازی ضمن کاهش آسیب پذیری دارایی های فیزیکی، ظرفیت انطباق پذیری مستمر در بازارهای پرنوسان و تحریمی را تضمین می کند.

کلیدواژه ها:

تاب آوری استراتژیک ، قابلیت های پویا ، یکپارچگی مجازی ، زنجیره ارزش انرژی ، تحریم