شناسایی و اولویت بندی راهبردهای نظارت اثربخش بر مصارف بانک با رویکرد اقتصاد مقاومتی (مورد مطالعه: شعب بانک ملت استان اصفهان)

نظارت اثربخش بر مصارف بانکی، به ویژه در چارچوب اقتصاد مقاومتی، پیش نیاز ثبات مالی و تخصیص بهینه منابع در نظام بانکی ایران محسوب می شود. با توجه به نقش محوری بانک ها در تامین مالی بخش های واقعی اقتصاد و سهم بالای تسهیلات بانکی در تامین مالی بنگاه ها (بیش از ۸۰ درصد)، نحوه تخصیص و مصرف این منابع به یکی از دغدغه های اصلی سیاست گذاران و مدیران بانکی تبدیل شده است. این پژوهش با هدف شناسایی و اولویت بندی راهبردهای نظارت اثربخش بر مصارف بانک ملت استان اصفهان با رویکرد اقتصاد مقاومتی انجام شده است. روش پژوهش از نوع آمیخته اکتشافی (کیفی-کمی) است که در فاز کیفی از تکنیک دلفی فازی با مشارکت ۲۰ نفر از خبرگان بانکی و دانشگاهی (شامل ۶ مدیر ارشد، ۱۰ کارشناس باتجربه شعب و ۴ عضو هیئت علمی) بهره گرفته شده و در فاز کمی از تکنیک تاپسیس فازی برای اولویت بندی استفاده گردیده است. نمونه گیری به روش قضاوتی و گلوله برفی انجام شد. یافته های پژوهش به شناسایی ۱۰ راهبرد اصلی و ۴۱ شاخص مرتبط منجر گردید که پس از سه دور دلفی به اجماع نسبی دست یافتند. نتایج تاپسیس فازی نشان داد که راهبردهای مرتبط با «مدیریت» با ضریب نزدیکی ۰.۹۳، «منابع انسانی» با ضریب ۰.۸۷، و «اقتصاد مقاومتی» با ضریب ۰.۸۴ به ترتیب بالاترین اولویت را به خود اختصاص داده اند. در مقابل، راهبردهای مرتبط با «مقررات و قوانین بانک» (ضریب ۰.۲۳) و «سایر موسسات مالی» (ضریب ۰.۳۱) کمترین اولویت را کسب کردند. تحلیل یافته ها حاکی از آن است که خبرگان، ابعاد نرم (مدیریت و سرمایه انسانی) را بر ابعاد سخت (زیرساخت ها و فناوری) مقدم می شمارند و مفهوم اقتصاد مقاومتی را بیشتر در سطح سیاست گذاری معنا می کنند تا عملیات روزمره شعب. مدل ارائه شده می تواند به عنوان نقشه راهی برای تقویت نظام نظارتی بانک ها در راستای تحقق اهداف بند نهم سیاست های کلی اقتصاد مقاومتی مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

نظارت اثربخش ، مصارف بانکی ، اقتصاد مقاومتی ، تکنیک دلفی فازی ، تاپسیس فازی ، بانک ملت