تحلیل خدمات مالی و بانکی ایران با رویکرد اقتصاد اطلاعات (ارزیابی اهداف و عملکرد برنامه های توسعه چهارم تا هفتم)

بخش خدمات موسسات مالی و بانکی در ایران طی دهه های اخیر با وجود گسترش کمی و توسعه فناوری های اطلاعاتی، همچنان با چالش های ساختاری و اطلاعات محور روبه رو است. مسئله اصلی این پژوهش بررسی نقش عدم تقارن اطلاعاتی و پیامدهای آن، از جمله گزینش نامطلوب و خطر اخلاقی، در کاهش کارایی نظام بانکی و ارزیابی میزان موفقیت برنامه های توسعه چهارم تا هفتم در مواجهه با این چالش ها است. هدف مطالعه، تحلیل ساختار و عملکرد بخش خدمات مالی و بانکی با رویکرد اقتصاد اطلاعات و تبیین میزان تحقق اهداف سیاستی و اصلاحی در این حوزه است. روش پژوهش، توصیفی تحلیلی بوده و داده ها بر اساس اسناد رسمی، گزارش های بانک مرکزی، برنامه های توسعه، مطالعات علمی و مقایسه تطبیقی با کشور ترکیه گردآوری شده اند. یافته های مطالعه نشان می دهد که با وجود توسعه فناوری اطلاعات و رشد بانکداری دیجیتال، مشکلاتی مانند ضعف نظام اعتبارسنجی، ناترازی بانک ها، مطالبات غیرجاری بالا و ناکارآمدی تخصیص منابع به طور کامل برطرف نشده است. همچنین مقایسه با ترکیه بیانگر نقش مهم کاهش تصدی گری دولت، تقویت نهادهای واسطه اطلاعاتی و توسعه فین تک در ارتقای کارایی نظام بانکی است. نتیجه گیری پژوهش حاکی از آن است که اصلاحات ساختاری مبتنی بر حکمرانی داده، شفافیت، بانکداری باز و بهره گیری از فناوری های نوین مالی، پیش نیاز ارتقای کارایی، کاهش عدم تقارن اطلاعاتی و افزایش ثبات در نظام بانکی ایران است.

کلیدواژه ها:

اقتصاد اطلاعات ، نظام بانکی ایران ، عدم تقارن اطلاعاتی ، برنامه های توسعه ، بانکداری دیجیتال